درگذشت آیتالله العظمی وحید خراسانی؛ دفتر این مرجع تقلید اطلاعیه صادر کرد

آیتالله العظمی حسین وحید خراسانی، از مراجع عالیقدر جهان تشیع، لحظاتی پیش دار فانی را وداع گفت.
به گزارش شبکه اطلاع رسانی تدبیر و امید به نقل از دفتر اطلاعرسانی آیتالله العظمی وحید خراسانی، این مرجع برجسته شیعه که از چند روز قبل در یکی از بیمارستانهای قم بستری شده بود، لحظاتی پیش درگذشت.
متن اطلاعیه دفتر آیتالله وحید خراسانی
دفتر اطلاعرسانی آیتالله العظمی وحید خراسانی با انتشار اطلاعیهای، خبر درگذشت این مرجع تقلید را اعلام کرد. متن این پیام به شرح زیر است:
بسم الله الرحمن الرحیم
إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّا إِلَیْهِ رَاجِعُونَ
یا أَیَّتُهَا النَّفْسُ الْمُطْمَئِنَّهُ ارْجِعِی إِلی رَبِّکِ راضِیَهً مَرْضِیَّهً فَادْخُلِی فِی عِبادِی وَ ادْخُلِی جَنَّتِی
با اندوه و تأثر فراوان، درگذشت فقیه برجسته اهلبیت علیهمالسلام، مرجع عالیقدر جهان تشیع، عالم ربانی و استاد نامدار حوزههای علمیه، حضرت آیتالله العظمی وحید خراسانی، رضوانالله تعالی علیه، را به اطلاع عموم میرسانیم.
این فقیه والامقام پس از دههها تلاش در عرصه تحصیل، پژوهش و آموزش علوم آل محمد صلیالله علیه و آله و سلم، دفاع از حریم مقدس اهلبیت علیهمالسلام، سرپرستی و حمایت از ایتام حضرت ولیعصر عجلالله تعالی فرجه، پرورش شمار زیادی از عالمان و فاضلان و احیای شعائر دینی، بهویژه برپایی مراسم عزاداری صدیقه کبری سلامالله علیها پس از ایام شهادت آن حضرت، دعوت حق را لبیک گفت.
رحلت این عالم ربانی، دلهای ارادتمندانی را که به دلیل عشق و دلدادگی ایشان به خاندان عصمت و طهارت علیهمالسلام، خالصانه به محضرشان ارادت داشتند، اندوهگین و سوگوار کرد.
این مصیبت بزرگ و جبرانناپذیر را به محضر مقدس حضرت بقیةاللهالاعظم ارواحنا فداه، حوزههای علمیه، علاقهمندان به جایگاه فقاهت و مرجعیت و تمامی شیعیان تسلیت عرض میکنیم.
جزئیات و زمان برگزاری مراسم تشییع، تدفین و ترحیم متعاقباً اعلام خواهد شد.
دفتر حضرت آیتالله العظمی وحید خراسانی رضوانالله تعالی علیه
زندگی و سوابق علمی آیتالله العظمی وحید خراسانی
حضرت آیتالله حسین وحید خراسانی در اول فروردین سال ۱۳۰۰ شمسی در شهر نیشابور دیده به جهان گشود. وی نخستین مراحل تحصیل علوم دینی را در مشهد آغاز کرد و پس از فراگیری ادبیات، سطوح مقدماتی و عالی حوزه را نزد محمد نهاوندی، صاحب تفسیر، آموخت.
پس از پایان دوره سطح، در جلسات درس خارج فقه آیات عظام میرزا مهدی اصفهانی و آشتیانی حضور یافت و به مقام اجتهاد دست پیدا کرد.
وی همچنین در زمینه علوم عقلی از محضر میرزا ابوالقاسم الهی و میرزا مهدی آشتیانی بهره برد. آیتالله وحید خراسانی در سال ۱۳۲۷، در شهر ری با آیتالله سید محمد حجت کوهکمری دیدار کرد و پس از گفتوگوهای علمی، اجازه اجتهاد مطلق دریافت کرد.
این مرجع تقلید با وجود دستیابی به درجه اجتهاد، برای تکمیل آموختههای علمی و آشنایی بیشتر با دیدگاههای مراجع و استادان حوزه علمیه نجف، در ۲۷ سالگی راهی این شهر شد و سالهای متعددی را در محضر استادان برجسته حوزه نجف به تحصیل و تحقیق گذراند.
ارتباط علمی با استادان برجسته حوزه نجف
آیتالله وحید خراسانی از شاگردان میرزا ابوالقاسم خویی به شمار میرفت و عضویت در شورای فقهی ایشان را نیز بر عهده داشت. تأثیر مبانی و شیوه اجتهادی آیتالله خویی در روش فقهی وحید خراسانی بهروشنی قابل مشاهده است.
از منظر مبانی فقهی و همچنین شیوه استنباط احکام، میتوان روش علمی آیتالله وحید خراسانی را در امتداد مکتب فقهی ابوالقاسم خویی ارزیابی کرد.
وی در دوران اقامت امام خمینی در نجف نیز در جلسات درس ایشان شرکت میکرد.
آغاز تدریس خارج فقه و اصول در نجف
آیتالله وحید خراسانی از سال ۱۳۳۷، پس از سالها تدریس دروس سطح حوزه، آموزش مباحث خارج فقه و اصول را آغاز کرد. این جلسات علمی نزدیک به ۱۲ سال در حوزه علمیه نجف ادامه یافت و بخش مهمی از فعالیتهای آموزشی وی را تشکیل داد.
مهاجرت به ایران و استقرار در حوزه علمیه قم
این مرجع تقلید پس از بازگشت به ایران در سال ۱۳۴۹، فعالیت آموزشی خود را در مشهد ادامه داد؛ اما در پاییز همان سال مشهد را ترک کرد و به قم رفت.
درباره دلایل این جابهجایی گفته شده است که ادامه اقامت وی در مشهد، ارتباط با دولت و حکومت وقت را با دشواریهایی همراه میکرد و انتظاراتی از او وجود داشت که مورد پذیرش وی نبود. اگرچه آیتالله سید محمدهادی میلانی در برابر این فشارها و انتظارات ایستادگی میکرد، اما شرایط موجود همچنان برای آیتالله وحید خراسانی قابل تحمل نبود و در نهایت تصمیم به مهاجرت به قم گرفت.
سالها تدریس و تربیت شاگردان در حوزه علمیه قم
آیتالله وحید خراسانی از پاییز سال ۱۳۴۹ تا سال ۱۳۹۷ به تدریس خارج فقه و اصول در حوزه علمیه قم اشتغال داشت. جلسات درس وی از پررونقترین محافل علمی این حوزه محسوب میشد و بهویژه در مباحث اصول فقه، جایگاه علمی برجستهای داشت؛ بهگونهای که در حوزههای علمیه با عنوان «وحید در اصول» شناخته میشد.
دروس خارج فقه و اصول این مرجع تقلید از جمله جلسات علمی پربار و اثرگذار حوزه علمیه قم به شمار میرفت. با این حال، از سال ۱۳۹۷ و در پی بروز کسالت، تمامی برنامههای تدریس وی متوقف شد.
ویژگیهای مکتب فقهی آیتالله وحید خراسانی
شیوه فقهی آیتالله وحید خراسانی بر بررسی شرحها و مستندات کتاب «عروةالوثقی» استوار بود. مبانی و رویکرد علمی وی از اندیشههای فقهای برجستهای همچون شهید اول، شهید ثانی، محقق کرکی و صاحب جواهر تأثیر پذیرفته بود.
در میان فقهای متأخر نیز میتوان از محقق سبزواری، شیخ انصاری، سید عبدالهادی شیرازی، سید محسن حکیم و استادش ابوالقاسم خویی بهعنوان چهرههای اثرگذار بر نگرش فقهی وی نام برد.
روش اجتهادی آیتالله وحید خراسانی تلفیقی از استدلالهای عقلی و مباحث نقلی بود. جلسات درس فقه او با طرح مباحث عمیق و دقیق اصولی همراه میشد و در عین حال، توجه و پایبندی ویژهای به روایات و مستندات نقلی داشت.