آمریکا و متحدانش برای کاهش وابستگی به چین در حوزه هوش مصنوعی توافق کردند

آمریکا به همراه شماری از متحدان خود با امضای توافقی مشترک، برنامهای را برای شناسایی و محافظت از فناوریهای راهبردی و زنجیرههای تأمین مرتبط با هوش مصنوعی آغاز کرده است؛ اقدامی که با هدف کاهش وابستگی به چین و جلوگیری از انتقال فناوریهای حساس به رقبای راهبردی دنبال میشود.
به گزارش شبکه اطلاع رسانی تدبیر و امید، تارنمای شبکه خبری نیوزمکس در گزارشی اعلام کرد آمریکا و چند کشور همپیمان آن، از جمله ژاپن، استرالیا، رژیم صهیونیستی و انگلیس، بر سر تدوین فهرستی مشترک از فناوریهای کلیدی و زنجیرههای تأمین پشتیبان هوش مصنوعی به توافق رسیدهاند. هدف از این اقدام، حفاظت بیشتر از بخشهایی است که به گفته این کشورها در برابر نفوذ چین آسیبپذیر هستند.
گسترش دامنه مشارکت کشورها در توافق
جیکوب هلبرگ، معاون وزیر امور خارجه آمریکا در امور اقتصادی، به روزنامه فایننشال تایمز گفت کره جنوبی، هند، قطر و امارات متحده عربی نیز بیانیه «سانفرانسیسکو درباره بنیانهای امن برای شکوفایی پایدار» را امضا کردهاند. به گفته وی، پیشبینی میشود آلمان، سوئد، هلند و کمیسیون اروپا نیز در طول همین هفته به امضاکنندگان این بیانیه بپیوندند.
نیوزمکس گزارش داد این بیانیه در چارچوب ابتکار «پکس سیلیکا» و با هدایت آمریکا تدوین شده است؛ طرحی که تقویت زنجیرههای تأمین مورد نیاز برای توسعه هوش مصنوعی را دنبال میکند و حوزههایی مانند نیمهرساناها، مواد معدنی حیاتی و زیرساختهای انرژی را دربرمیگیرد.
در شرایطی که رقابت میان واشنگتن و پکن رو به افزایش است، آمریکا و شرکای آن تلاش میکنند نقاط ضعف زنجیرههای تأمین خود را برطرف کنند و سطح همکاریهای مشترک را ارتقا دهند.
هلبرگ با اشاره به ماهیت بینالمللی فناوریهای مرتبط با هوش مصنوعی گفت بخش مهمی از فناوریها و زیرساختهای لازم برای توسعه این حوزه در کشورهای مختلف قرار دارند؛ از همین رو، حفاظت از زنجیرههای تأمین به مسئولیتی مشترک میان کشورها تبدیل شده است.
رقابت واشنگتن و پکن بر سر فناوری هوش مصنوعی
به نوشته نیوزمکس، اعلام این توافق همزمان با آمادگی دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، برای دیدار با شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، در حاشیه نشست همکاری اقتصادی آسیا و اقیانوسیه در شهر شنجن چین صورت میگیرد.
واشنگتن در همین حال پکن را متهم کرده است که به تعهدات خود در چارچوب آتشبس تجاری مورد توافق دو رئیسجمهور در اواخر سال ۲۰۲۵ عمل نکرده است.
هلبرگ اظهار داشت این توافق به کشورهای عضو امکان میدهد فناوریهای حساس و زیرساختهای حیاتی مورد نیاز برای توسعه آنچه ترامپ از آن با عنوان «ابرهوش» یاد کرده است، شناسایی کنند. همچنین قرار است اطلاعات مربوط به بخشهایی که نیازمند متنوعسازی زنجیرههای تأمین هستند، میان کشورهای مشارکتکننده مبادله شود.
مقابله با سرقت و انتقال غیرمجاز فناوریهای حساس
در متن بیانیه تأکید شده است که امنیت اقتصادی، زیربنای امنیت ملی محسوب میشود. این سند همچنین بر لزوم افزایش اقدامات حفاظتی برای جلوگیری از سرقت فناوری یا انتقال غیرمجاز آن تأکید دارد؛ فناوریهایی که در صورت دستیابی بازیگران متخاصم به آنها، ممکن است برتری نظامی یا اطلاعاتی برای این بازیگران ایجاد کنند.
نیوزمکس همچنین گزارش داد که توافق یادشده تشکیل کارگروههایی را برای ارزیابی نقاط آسیبپذیر زنجیرههای تأمین هوش مصنوعی پیشبینی کرده است. ایجاد قطبهای اقتصادی با هدف جذب سرمایهگذاری در صنایع مرتبط نیز از دیگر محورهای مطرحشده در این ابتکار است.
تلاش آمریکا برای کاهش وابستگی به مواد معدنی چین
بر اساس این گزارش، ابتکار جدید بخشی از سیاست گستردهتر آمریکا برای کاهش وابستگی به چین در تأمین مواد اولیه راهبردی، بهویژه عناصر خاکی کمیاب، به شمار میرود. واشنگتن در پی آن است که منابع تأمین این مواد را برای خود و متحدانش گسترش دهد و تنوع بیشتری به آنها ببخشد.
به گزارش ایرنا، آمریکا همواره در چارچوب رویکرد خود برای حفظ جایگاه برتر واشنگتن در نظام بینالملل، با عناوین و ابزارهای مختلف درصدد محدود کردن روند پیشرفت چین در عرصههای گوناگون، بهویژه اقتصاد و فناوری، بوده است.
در مقابل، پکن بر سیاست باز و فراگیر سازمان جهانی همکاری هوش مصنوعی تأکید میکند. سفارت چین در واشنگتن نیز پیشتر در بیانیهای اعلام کرده بود که دو کشور پیشرو در حوزه هوش مصنوعی، یعنی چین و آمریکا، باید بهجای تقابل و تلاش برای مهار یکدیگر، از ظرفیتهای خود برای پیشبرد این فناوری بهره بگیرند. در این بیانیه همچنین تأکید شده بود که هوش مصنوعی نباید به حوزهای انحصاری در اختیار قدرتهای بزرگ تبدیل شود.