نشست شورای حکام آژانس درباره ایران آغاز شد

آخرین نشست فصلی شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی در سال ۲۰۲۶، امروز چهارشنبه در وین آغاز شد؛ نشستی که نحوه برخورد آژانس با پیامدهای حملات نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی به تأسیسات هستهای تحت پادمان ایران و توجه به ملاحظات امنیتی تهران، بار دیگر موضوع استقلال و اعتبار این نهاد بینالمللی را در کانون توجه قرار داده است.
به گزارش شبکه اطلاع رسانی تدبیر و امید، نشست فصلی شورای حکام با حضور نمایندگان ۳۵ کشور عضو، در مقر آژانس بینالمللی انرژی اتمی در وین آغاز به کار کرد. بر اساس دستور کار اعلامشده، اجرای موافقتنامه پادمان هستهای جمهوری اسلامی ایران یکی از محورهای این نشست است.
بررسی گزارش کمیته کمکها و همکاریهای فنی، اجرای موافقتنامههای پادمانی و پروتکلهای الحاقی، فعالیتهای هستهای کره شمالی، وضعیت ایمنی و امنیت هستهای در اوکراین و موضوع استفاده از پیشرانش هستهای در شناورهای نظامی نیز در دستور کار اعضای شورای حکام قرار دارد.
گزارش گروسی درباره دسترسی بازرسان به تأسیسات ایران
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، جمعه گذشته گزارشی را در اختیار اعضای شورای حکام قرار داد و بار دیگر مسئله دسترسی بازرسان به تأسیسات هستهای ایران را مطرح کرد.
گروسی که تاکنون حملات نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی به مراکز هستهای تحت پادمان ایران را محکوم نکرده است، مدعی شد آژانس بهجز نیروگاه بوشهر به دیگر تأسیسات هستهای اعلامشده ایران دسترسی ندارد و در نتیجه نمیتواند وضعیت مواد هستهای موجود در این مراکز را راستیآزمایی کند.
مدیرکل آژانس در عین حال پذیرفته است که حملات نظامی به تأسیسات هستهای ایران، وضعیتی بیسابقه ایجاد کرده و روند فعالیتهای بازرسی این نهاد را مختل ساخته است.
جمهوری اسلامی ایران بارها تأکید کرده است که عادیسازی روند بازرسیها، بدون بررسی تبعات حملات نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی و برطرف شدن تهدیدهای مداوم علیه تأسیسات و کارکنان هستهای کشور، امکانپذیر نخواهد بود.
واکنش وزارت خارجه ایران به گزارش مدیرکل آژانس
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه، روز یکشنبه در واکنش به گزارش اخیر گروسی، رویکرد آژانس را یکجانبه توصیف کرد و گفت تا زمانی که شرایط موجود تغییر نکند، نمیتوان انتظار داشت سطح همکاریهای ایران با این نهاد دستخوش تحول شود.
او با اشاره به اذعان آژانس به شرایط بیسابقه ناشی از حملات نظامی، تأکید کرد مدیرکل این نهاد باید تجاوز آمریکا و رژیم صهیونیستی را بهعنوان عامل اصلی اختلال در فعالیتهای پادمانی معرفی میکرد.
بقایی همچنین یادآور شد جمهوری اسلامی ایران همچنان عضو معاهده منع اشاعه سلاحهای هستهای (انپیتی) است و به تعهدات خود در چارچوب این معاهده پایبند خواهد ماند.
تأکید نمایندگی ایران بر ضرورت بررسی ریشههای بحران
نمایندگی دائم جمهوری اسلامی ایران در وین نیز در واکنش به گزارش تازه گروسی اعلام کرد اجرای معمول تعهدات پادمانی در شرایطی غیرعادی امکانپذیر نیست و شورای حکام باید به عوامل اصلی شکلگیری وضعیت کنونی رسیدگی کند.
این نمایندگی با انتقاد از قطعنامههای سیاسی و جانبدارانه شورای حکام، تأکید کرد حملات نظامی به تأسیسات هستهای تحت پادمان ایران، روند فعالیتهای راستیآزمایی را مختل کرده و موجب خروج بازرسان آژانس شده است.
هشدار عراقچی درباره تهدید اطلاعات محرمانه هستهای
در همین حال، سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، در نامهای خطاب به دبیرکل سازمان ملل متحد، رئیس شورای امنیت و مدیرکل آژانس، اقدام دولت آمریکا برای تعیین جایزهای تا سقف ۲۰ میلیون دلار در ازای جمعآوری اطلاعات حساس درباره برنامه هستهای ایران را محکوم کرد.
عراقچی با هشدار درباره پیامدهای امنیتی این اقدام برای تأسیسات، دانشمندان و کارکنان هستهای کشور، از مدیرکل آژانس خواست تدابیر مؤثری برای صیانت از اطلاعات محرمانه پادمانی اتخاذ کند و موضوع را برای بررسی اقدامات نهادی لازم در دستور کار شورای حکام قرار دهد.
شورای حکام پس از قطعنامه شهریورماه علیه ایران تشکیل جلسه داد
نشست جاری، نخستین گردهمایی فصلی شورای حکام پس از تصویب قطعنامه سیاسی علیه ایران در شهریورماه و تلاش کشورهای غربی برای بازگرداندن پرونده هستهای کشور به شورای امنیت سازمان ملل متحد است. جمهوری اسلامی ایران این اقدام را فاقد مبنای حقوقی و تلاشی برای اعمال فشار سیاسی بر تهران دانسته است.
شورای امنیت سازمان ملل متحد نیز پنجم آبانماه به درخواست آمریکا و متحدان غربی این کشور، نشستی درباره برنامه هستهای ایران برگزار کرد. تهران این جلسه را غیرقانونی و فاقد مبنای حقوقی خواند. روسیه و چین نیز با مبنای حقوقی برگزاری آن مخالفت کردند و نشست بدون تصویب قطعنامه جدید به پایان رسید.
اکنون در شرایطی شورای حکام تشکیل جلسه داده که نحوه رسیدگی به پیامدهای حملات نظامی علیه تأسیسات هستهای تحت پادمان و چگونگی حفاظت از اطلاعات محرمانه کشورهای عضو، به معیاری برای سنجش اعتبار، استقلال و بیطرفی آژانس تبدیل شده است.
زمان نشست خبری گروسی و پایان نشست شورای حکام
نشست شورای حکام طبق روال معمول پشت درهای بسته برگزار میشود و خبرنگاران اجازه حضور در مذاکرات را ندارند. بر اساس برنامه اعلامشده، رافائل گروسی قرار است ساعت ۱۲:۳۰ به وقت محلی وین در نشست خبری حاضر شود و به پرسشهای خبرنگاران پاسخ دهد.
این نشست فصلی طبق برنامه تا جمعه ۲۰ نوامبر (۲۹ آبان) ادامه خواهد داشت.