توقف قاچاق روزانه ۴ تا ۸ میلیون لیتر سوخت با اجرای طرح‌های مقابله‌ای
سعید زاغری، سخنگوی ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز، اعلام کرد اجرای دستورالعمل پیشگیری و مقابله با قاچاق سوخت و طرح مدیریت کارت‌های اضطراری، قاچاق روزانه چهار تا هشت میلیون لیتر سوخت را متوقف کرده و به صرفه‌جویی حدود چهار میلیون لیتر سوخت در روز انجامیده است.
به گزارش شبکه اطلاع رسانی تدبیر و امید، زاغری با اشاره به ساختار ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز اظهار کرد: این مجموعه از حدود ۱۲ وزارتخانه و بیش از ۲۰ سازمان تشکیل شده و اجرای مأموریت‌ها بر عهده دستگاه‌های عضو است. بیش از ۲۰ کارگروه نیز در این ستاد فعالیت می‌کنند که متناسب با موضوعات مختلف، خروجی و پیشنهادهای خود را برای تدوین سیاست‌های کلی ارائه می‌دهند.
وی افزود: مسئولیت اصلی ستاد شامل سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی، هماهنگی و نظارت است و اجرای اقدامات عملیاتی را بیش از ۱۲ وزارتخانه و ۲۰ سازمان عضو بر عهده دارند.
زاغری با بیان اینکه قاچاق پدیده‌ای سیال است و سودجویان از شکاف‌های اقتصادی برای پیشبرد فعالیت‌های خود استفاده می‌کنند، گفت: تمرکز ستاد از اقدامات سخت‌افزاری به سمت پیشگیری، مدیریت نرم‌افزاری و بهره‌گیری از سامانه‌های هوشمند رصد تغییر کرده است. به گفته وی، هدف این رویکرد، تحلیل روندهای واردات و صادرات و شناسایی پیش‌دستانه مسیرهای احتمالی قاچاق است.
کاهش قاچاق سوخت از ۲۱ میلیون لیتر در روز
سخنگوی ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز در تشریح وضعیت قاچاق سوخت اعلام کرد: بر اساس آمارهای موجود، میزان قاچاق این فرآورده در سال ۱۴۰۲ به حدود ۲۱ میلیون لیتر در روز می‌رسید و ارزش سالانه آن حدود ۸ میلیارد دلار برآورد می‌شد؛ رقمی که معادل نزدیک به یک‌سوم ارزش دلاری قاچاق در کشور بود.
به گفته زاغری، قاچاق سوخت در مراحل مختلف، از استخراج و انتقال گرفته تا تولید در پالایشگاه‌ها، ذخیره‌سازی، توزیع و مصرف، انجام می‌شد.
وی ادامه داد: پس از تصویب دستورالعمل ۲۴ ماده‌ای پیشگیری و مقابله با قاچاق سوخت در هیئت وزیران در مهرماه ۱۴۰۴، قاچاق روزانه چهار تا هشت میلیون لیتر سوخت به صفر رسید. همچنین اجرای طرح ساماندهی کارت‌های اضطراری جایگاه‌ها در استان‌های مرزی و مرکزی، از جمله کرمان، سیستان و بلوچستان، هرمزگان، استان‌های خراسان، آذربایجان شرقی و غربی، اردبیل، کردستان و یزد، روزانه حدود چهار میلیون لیتر صرفه‌جویی به همراه داشته است.
زاغری با اشاره به بازخورد مثبت مردم از اجرای این طرح گفت: در استان کرمان که پیش از این صف‌های چندکیلومتری برای دریافت سوخت شکل می‌گرفت، اکنون میزان رضایت شهروندان به حدود ۸۰ تا ۸۸ درصد رسیده است. در چارچوب این طرح، کارت‌های اضطراری حذف شده و به جای آن ۵۰ لیتر به سهمیه کارت سوخت شهروندان افزوده شده است.
وی اختلاف قیمت سوخت در ایران و کشورهای همسایه را مهم‌ترین عامل اقتصادی گرایش به قاچاق دانست و اظهار کرد: گازوئیل در کشور با نرخ لیتری ۳۰۰ تومان به مردم عرضه می‌شود، در حالی که قیمت آن در مناطق مرکزی پاکستان حتی به لیتری ۲۸۰ هزار تومان می‌رسد. با این حال، از نظر ما واقعی‌سازی قیمت سوخت به‌تنهایی راه‌حل این مسئله نیست و اصلاح الگوی مصرف در میان مردم نیز باید مورد توجه قرار گیرد.
سامانه هوشمند برای شناسایی پیش‌دستانه قاچاق
سخنگوی ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز در ادامه به اقدامات انجام‌شده برای هوشمندسازی فرایند مقابله با قاچاق اشاره کرد و گفت: بر اساس قانون مبارزه با قاچاق کالا، ایجاد سامانه‌های هوشمند در تمام وزارتخانه‌ها و سازمان‌هایی که در واردات، صادرات و گردش کالا نقش دارند، در دستور کار قرار گرفته است. شبکه‌های اطلاعاتی این دستگاه‌ها نیز در یک سامانه واحد تجمیع شده‌اند.
وی افزود: سامانه رصد هوشمند و مبارزه با قاچاق کالا چند ماهی است فعالیت خود را آغاز کرده و زمینه تغییر رویکرد از مدیریت مبتنی بر پیگیری تخلف به مدیریت پیش‌بینی‌کننده را فراهم می‌کند. با بررسی فرایندهای واردات و صادرات، می‌توان مسیرها و نقاط آسیب‌پذیر را پیش از وقوع قاچاق شناسایی و برای مقابله با آن اقدام کرد.
اتصال ۷ سکوی بزرگ فروش آنلاین طلا به سامانه ناظر
زاغری در پاسخ به پرسشی درباره قاچاق در تجارت الکترونیک و معاملات اینترنتی طلا و نقره توضیح داد: مطابق دستورالعمل مصوب هیئت دولت ذیل تبصره ۴ ماده ۱۸، مسئولیت راهبری این حوزه به کارگروه ماده ۱۷ واگذار شده که ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز محوریت آن را بر عهده دارد.
به گفته وی، بانک مرکزی سامانه ناظر را راه‌اندازی کرده است و تمام سکوهایی که قصد خرید و فروش اینترنتی طلا دارند، پس از دریافت مجوز از اتحادیه صنفی مربوطه، باید به این سامانه بپیوندند.
سخنگوی ستاد تأکید کرد: سکوهای فعال در این حوزه موظف‌اند به اندازه طلایی که برای معامله عرضه می‌کنند، ذخیره فیزیکی در بانک‌های تعیین‌شده داشته باشند. این بانک‌ها شامل بانک کارگشایی و هشت بانک دیگر هستند و اجرای این الزام با هدف جلوگیری از خالی‌فروشی انجام می‌شود.
وی همچنین با اشاره به اختلاف‌نظر میان اتحادیه کسب‌وکارهای مجازی و اتحادیه طلا و جواهر درباره مرجع صدور مجوز این سکوها گفت: پلتفرم‌های آنلاین طلا در گروه مراکز تجاری فضای مجازی قرار می‌گیرند و باید مجوز فعالیت را از اتحادیه صنفی خود دریافت کنند. فروش طلای زینتی در طلافروشی‌ها انجام می‌شود، اما سرمایه‌گذاری از طریق طلای آب‌شده، فعالیت اقتصادی جداگانه‌ای است که مسیر و سازوکار خاص خود را دارد.
زاغری در ادامه اعلام کرد: از مجموع ۲۳ سکوی بزرگ فعال در زمینه خرید و فروش آنلاین طلا، تاکنون هفت سکو به سامانه ناظر متصل شده‌اند و اطلاع‌رسانی‌های موردنیاز در این زمینه به مردم انجام خواهد شد.
تأکید بر نقش مردم در مقابله با قاچاق
سخنگوی ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز بار دیگر بر اولویت اقدامات پیشگیرانه تأکید کرد و گفت: راهبرد این ستاد مقابله صرفاً سخت‌افزاری با قاچاق نیست، بلکه پیشگیری و استفاده از ابزارهای نرم‌افزاری در دستور کار قرار دارد. عزم ملی و مشارکت مردم نیز از مهم‌ترین پیش‌نیازهای موفقیت در این زمینه است. تجربه ۴۷ سال گذشته نشان داده است هر زمان مردم در اجرای برنامه‌ها مشارکت کرده‌اند، روند پیشرفت امور تسهیل شده است.
وی در پایان با تأکید بر ضرورت آگاهی‌بخشی عمومی اظهار کرد: شهروندان باید بدانند خرید کالای قاچاق به تولیدکننده داخلی آسیب می‌زند؛ تولیدکننده‌ای که توان ساخت همان محصول را در داخل کشور دارد. دستگاه‌های مسئول و نهادهای انتظامی و امنیتی برای جلوگیری از ورود کالاهای قاچاق تلاش می‌کنند، اما فرهنگ‌سازی و افزایش آگاهی مردم، مؤثرترین راهکار در بلندمدت خواهد بود.
