تحلیلگر هاآرتص: اقدامات نظامی ترامپ و نتانیاهو میتواند کشورهای خلیج فارس را به ایران نزدیک کند

یک تحلیلگر روزنامه صهیونیستی هاآرتص با استناد به ارزیابیهای دیپلماتیک و امنیتی هشدار داده است که هرگونه اقدام نظامی مشترک دونالد ترامپ و بنیامین نتانیاهو علیه ایران، بهجای متحد کردن کشورهای منطقه علیه تهران، ممکن است دولتهای حوزه خلیج فارس را به سمت توافقهای امنیتی با جمهوری اسلامی سوق دهد.
به گزارش شبکه اطلاع رسانی تدبیر و امید، روزنامه رأیالیوم در گزارشی به نقل از تحلیل تزوی بارئیل، مستشرق و تحلیلگر روزنامه هاآرتص، نوشت که یک مقام ارشد دیپلماتیک ترکیه، جنگ احتمالی علیه ایران در شرایط کنونی را پروژهای شخصی برای دونالد ترامپ و بنیامین نتانیاهو توصیف کرده است؛ پروژهای که به گفته این مقام، هر دو طرف به دلایل سیاسی در پی پیشبرد آن هستند و میتواند خطر گسترش درگیریها و کشیده شدن خاورمیانه به یک جنگ منطقهای خارج از کنترل را افزایش دهد.
کاهش نقش آمریکا در مدیریت بحرانهای منطقهای
بارئیل با اشاره به وضعیت امنیتی خاورمیانه و سه کانون تنش در خلیج فارس، دریای سرخ و نوار غزه، در کنار آرامش نسبی در جبهههای لبنان و سوریه، معتقد است نقش آمریکا در تحولات منطقه نسبت به گذشته تغییر کرده است.
به نوشته این تحلیلگر، واشنگتن در ابتدای شکلگیری تنشهای اخیر مشارکتی فعال و همهجانبه داشت، اما اکنون بیشتر در جایگاه ناظری از راه دور قرار گرفته است. به باور او، این تغییر رویکرد، کشورهای منطقه را به بازنگری در سیاستهای امنیتی خود واداشته و ضرورت ایجاد سازوکارهایی مستقل از آمریکا را برجسته کرده است؛ بهویژه آنکه تردیدها درباره توانایی و تمایل واشنگتن برای مهار بحرانهای منطقهای افزایش یافته است.
در همین چارچوب، اظهارات اخیر تام باراک، سفیر آمریکا در ترکیه و فرستاده ویژه ترامپ، در حاشیه مجمع امنیت جهانی دوحه نیز مورد توجه قرار گرفته است. بر اساس این گزارش، مواضع او حاکی از آن است که واشنگتن بهتدریج از نقش سنتی خود بهعنوان تضمینکننده امنیت منطقه فاصله میگیرد و از دولتهای غرب آسیا میخواهد مسئولیت بیشتری برای تأمین امنیت خود بر عهده بگیرند.
این رویکرد در شرایطی مطرح میشود که آمریکا پس از مداخلات زمینی در کشورهایی مانند عراق، سوریه، لیبی و افغانستان با ناکامیهایی روبهرو شده است. بر اساس ارزیابی مطرحشده در گزارش، چنین تحولاتی این پرسش را برای کشورهای عربی ایجاد کرده است که آیا حضور پایگاههای نظامی آمریکا همچنان میتواند تضمینی قابل اتکا برای امنیت آنها باشد یا خیر.
ارزیابی تلآویو از سناریوهای پاسخ ایران
این تحلیلگر هاآرتص در بخش دیگری از گزارش، به نقل از ارزیابیهای محافل امنیتی رژیم صهیونیستی در تلآویو، به پیامدهای احتمالی هرگونه حمله مشترک آمریکا و اسرائیل علیه ایران پرداخت.
بر اساس این ارزیابیها، تهران ممکن است در واکنش به چنین حملهای به راهبردی مبتنی بر جنگ نامتقارن گسترده روی آورد. گزینههای مطرحشده در این سناریو شامل ایجاد اختلال در کابلهای زیردریایی اینترنت در خلیج فارس، مختل کردن فعالیت فرودگاههای کشورهای همسایه، مینگذاری گسترده مسیرهای کشتیرانی، حمله به تأسیسات حیاتی شیرینسازی آب و اجرای حملات سنگین موشکی و پهپادی است.
در این گزارش همچنین تأکید شده است که تأسیسات شیرینسازی آب، به دلیل نقش آنها در تأمین آب آشامیدنی کشورهای حوزه خلیج فارس، از اهمیت راهبردی برخوردارند. بارئیل سهم این تأسیسات در تأمین آب شرب منطقه را حدود ۹۰ درصد عنوان کرده است.
احتمال شکلگیری ترتیبات امنیتی تازه با مشارکت تهران
بارئیل با اشاره به تحولات ماههای گذشته، معتقد است عملکرد ایران در این دوره توانایی این کشور برای انطباق با شرایط و تغییر شیوههای مواجهه با تهدیدها را نشان داده است. به گفته او، این تحولات همچنین بیانگر آن است که کشورهای جنوبی ایران تمایلی به ورود به یک درگیری منطقهای طولانی و فرسایشی ندارند.
این تحلیلگر در ادامه استدلال میکند که جنگی با هدف وادار کردن ایران به تسلیم ممکن است نتیجهای برخلاف انتظار آغازکنندگان آن داشته باشد. از این منظر، بهجای شکلگیری ائتلافی منطقهای علیه تهران، احتمال دارد تلاش مشترکی برای جلوگیری از گسترش جنگ و مهار پیامدهای آن شکل بگیرد؛ روندی که میتواند جایگاه ایران را در ترتیبات امنیتی آینده منطقه پررنگتر کند.
به نوشته رأیالیوم، ارزیابی مطرحشده بر این فرض استوار است که پایتختهای عربی تمایلی ندارند هزینههای ناشی از اقدامات نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی را بهتنهایی متحمل شوند. در چنین شرایطی، ضرورت کاهش خطر درگیری و بازنگری در روابط امنیتی منطقهای میتواند زمینه را برای نزدیکتر شدن مواضع برخی کشورهای خلیج فارس و تهران فراهم کند.