هشدار پژوهشگر زمین‌شناسی درباره خطر زلزله در پردیس؛ احتمال وقوع زمین‌لرزه با بزرگای ۷ریشتر
پژوهشگر لرزه‌زمین‌ساخت و دیرینه‌لرزه‌شناسی سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور با اشاره به شواهد علمی از وجود دو پهنه گسلی فعال در شمال و جنوب شهر جدید پردیس، اعلام کرد که این گسل‌ها به دلیل طول بیش از ۵۰ کیلومتری خود، ظرفیت ایجاد زمین‌لرزه‌هایی با بزرگای ۶ تا ۷ را دارند.
به گزارش شبکه اطلاع رسانی تدبیر و امید، دکتر شهریار سلیمانی آزاد در گفت‌وگو با ایسنا، درباره لرزش‌های اخیر در محدوده بومهن توضیح داد: ثبت زمین‌لرزه‌های کوچک در مناطق بومهن و پردیس طی سال‌های اخیر، با توجه به توسعه و افزایش پوشش شبکه‌های لرزه‌نگاری، پدیده‌ای طبیعی است. بنابراین، ثبت نشدن چنین رخدادهایی در گذشته را نمی‌توان نشانه‌ای از نبود فعالیت لرزه‌ای در این منطقه دانست.
شناسایی دو پهنه گسلی فعال در اطراف پردیس
این پژوهشگر با استناد به شواهد لرزه‌زمین‌ساختی گفت که دست‌کم دو پهنه گسلی فعال و بزرگ با امتداد شرقی ـ غربی، در محدوده میان تهران، شهر پردیس و دماوند و به موازات گسل اصلی مشا قرار دارند.
به گفته سلیمانی آزاد، پهنه نخست گسل «آراکوه» در شمال شهر جدید پردیس و پهنه دوم گسل «کاجان» در جنوب این شهر است. فاصله این دو پهنه گسلی از یکدیگر حدود پنج کیلومتر برآورد می‌شود.
وی با اشاره به طول بیش از ۵۰ کیلومتری هر یک از این پهنه‌ها افزود: این گسل‌ها از گردنه قوچک تا محدوده پیرامونی شهرستان دماوند امتداد دارند و بر همین اساس، توان ایجاد زمین‌لرزه‌هایی با بزرگای ۶ تا ۷ را دارند.
سلیمانی آزاد همچنین خاطرنشان کرد که نتایج این بررسی‌ها حدود سه سال پیش در نشریات تخصصی معتبر بین‌المللی منتشر شده است.
ضرورت نظارت دقیق بر ساخت‌وسازها در مناطق پرخطر
پژوهشگر سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور با اشاره به گسترش مراکز جمعیتی و صنعتی در این محدوده، بر اهمیت رعایت الزامات فنی در ساخت‌وسازها تأکید کرد.
وی اظهار داشت: اگرچه جانمایی، طراحی و توسعه مراکز مهم جمعیتی و صنعتی در محدوده‌ای با خطر لرزه‌ای بالا ممکن است از ابتدا به‌درستی انجام نشده باشد، در شرایط فعلی نظارت فنی بر اجرای پروژه‌ها اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. از این رو، لازم است طراحی و ساخت سازه‌ها با دقت و مطابق ضوابط آیین‌نامه ۲۸۰۰ صورت گیرد.
وی در ادامه با اشاره به پیشینه نام بومهن گفت که معنای این نام در برخی برداشت‌ها «زمین‌لرزه» دانسته شده است؛ موضوعی که به گفته او، می‌تواند یادآور اهمیت بررسی سابقه تاریخی و لرزه‌ای این منطقه باشد.
دوری از یک گسل، لزوماً به معنای کاهش خطر نیست
سلیمانی آزاد با تأکید بر لزوم ارزیابی خطر زلزله در مناطق مختلف کشور توضیح داد که در یک سرزمین لرزه‌خیز، فاصله گرفتن از یک پهنه پرخطر می‌تواند اقدامی منطقی برای افزایش ایمنی باشد؛ با این حال، چنین تصمیمی ممکن است افراد و تأسیسات را به محدوده خطرناک دیگری نزدیک کند.
وی در پایان تأکید کرد که راهکار اصلی برای کاهش خسارات احتمالی زلزله، طراحی و احداث سازه‌هایی با سطح ایمنی مناسب و هزینه منطقی است؛ به‌گونه‌ای که نه استانداردهای ایمنی در آنها کمتر از میزان لازم رعایت شود و نه با افزایش غیرضروری هزینه‌ها، سازه‌هایی بیش از حد ایمن طراحی شوند.
به گفته این پژوهشگر، ارزیابی دقیق میزان خطر لرزه‌ای هر منطقه نیز تنها از طریق انجام مطالعات تخصصی لرزه‌زمین‌ساختی امکان‌پذیر است.
