ماهواره مخابراتی ترکیه توسط "اسپیس‌ایکس" پرتاب شد

کد خبر: ۳۳۴۸۴۴

تاریخ: ۲۸ آذر ۱۴۰۰ - ۱۳:۳۳

شرکت فضایی خصوصی "اسپیس‌ایکس" ساعاتی پیش ماهواره ارتباطی ترکیه را تنها ۱۶ ساعت پس از پرتاب موفقیت آمیز ۵۲ ماهواره "استارلینک" با موشک "فالکون ۹" به مدار زمین فرستاد.

به گزارش ایسنا و به نقل از اسپیس، دومین موشک شرکت "اسپیس‌ایکس" در فاصله کمتر از ۲۴ ساعت به فضا پرتاب شد و یک ماهواره مخابراتی ترکیه را به مدار زمین برد و با انجام موفقیت‌آمیز این مأموریت در دریا به سلامت فرود آمد.

موشک "فالکون ۹" به ارتفاع ۷۰ متر از مجتمع پرتاب فضایی ۴۰ در ایستگاه نیروی فضایی کیپ کاناورال در ساعت ۲۲:۵۸ به وقت منطقه زمانی شرقی(۰۷:۲۸ به وقت ایران) پرتاب شد و ماهواره مخابراتی ترکیه موسوم به "ترک‌ست ۵بی"(Turksat ۵B) را به مدار زمین تحویل داد.

تقریباً ۹ دقیقه پس از پرتاب، اولین مرحله موشک به زمین بازگشت و بر روی عرشه جدیدترین کشتی خودران مخصوص فرود موشک "اسپیس‌ایکس" فرود آمد. این کشتی یکی از سه سکوی فرود شناور بزرگی است که این شرکت از آنها برای بازیابی موشک‌های خود استفاده می‌کند. دو کشتی دیگر در حال انجام مأموریت‌های خاص خود هستند و این اولین باری است که هر سه کشتی بدون سرنشین به طور همزمان استفاده می‌شوند.

"جان اینسپراکر" مهندس "اسپیس‌ایکس" در جریان پخش مستقیم اینترنتی این پرتاب گفت: موشک "فالکون ۹" با موفقیت از ایستگاه نیروی فضایی کیپ کاناورال با یک ماهواره به مدار انتقال ژئوسنکرون بلند شد.

برای پرتاب امشب، احتمال ۸۰ درصدی با توجه به شرایط آب ‌و هوایی پیش‌بینی شده بود و نگرانی اصلی، ابرها بودند، اما طبیعت همکاری کرد و شبی با آسمان صاف و دارای ماه کامل درخشانی که درونش می‌درخشید در فلوریدا رقم خورد.

سپس هنگام پرتاب، درخشش ۹ موتور مرحله اول موشک "فالکون ۹"، آسمان شب را به روز تبدیل کرد و موشک به آسمان رفت و صدای غرش موتورها حتی تا مدتی پس از ناپدید شدن موشک از دید نیز شنیده می‌شد.

این ماموریت سی‌امین پرتاب سال ۲۰۲۱ برای "اسپیس‌ایکس" و سومین پرواز برای این تقویت کننده بود. مرحله اول این موشک که با نام "B۱۰۶۷" شناخته می‌شود، یکی از جدیدترین اعضای ناوگان موشک‌های "فالکون ۹" شرکت "اسپیس‌ایکس" است.

مرحله اول "B۱۰۶۷" که اولین پرواز خود را در ژوئن سال جاری انجام داد، قبلاً دو فضاپیمای متفاوت "دراگون" را به مدار زمین برده بود که شامل ماموریت تجهیز مجدد بدون خدمه ایستگاه فضایی به نام "CRS-۲۲" در ماه ژوئن و پس از آن ماموریت سرنشین دار "کرو-۳"(Crew-۳) بود که چهار فضانورد را در ماه نوامبر به ایستگاه فضایی بین‌المللی فرستاد. اکنون نیز در سومین پرتاب خود، یک ماهواره ۴۴۹۰ کیلوگرمی را برای ترکیه به فضا برد.

موشک "فالکون ۹" با نیروی رانش بیش از ۱.۷ میلیون پوندی حاصل از فعالیت ۹ موتور مرحله اول موسوم به "مرلین ۱D"، ماهواره "Turksat ۵B" را در مداری قرار داد که در آن برای تقریباً ۱۵ سال کار خواهد کرد و پوشش پهنای باند را برای ترکیه، خاورمیانه، اروپا و بخش‌هایی از آفریقا فراهم می‌کند.

گفتنی است که "اسپیس‌ایکس" سال ۲۰۲۱ را با پرتاب همتای این ماهواره به نام"Turksat ۵A" در ماه ژانویه آغاز کرد. این دو ماهواره بخشی از تلاش‌های ترکیه برای گسترش حضور در فضا است. البته این پرتاب‌ها بحث برانگیز تلقی می‌شوند، زیرا معترضان به نقش ترکیه در درگیری بین ارمنستان و آذربایجان اشاره می‌کنند. این اعتراضات در ماه اکتبر ۲۰۲۰ انجام شد، اما در توقف این پرتاب‌ها ناموفق بود.

همانطور که گفته شد، حدود ۹ دقیقه پس از پرتاب "فالکون ۹" از روی سکوی پرتاب، اولین مرحله موشک بر روی کشتی خودران "اسپیس‌ایکس" فرود آمد و سومین پرتاب و فرود موفقیت آمیز این تقویت کننده خاص را رقم زد. این فرود همچنین نود و نهمین فرود موفقیت آمیز برای تقویت کننده "اسپیس‌ایکس" از سال ۲۰۱۵ تاکنون بود که از این تعداد، ۷۶ مورد در دریا انجام شده است.

ماهواره "ترک‌ست ۵بی" که توسط شرکت "ایرباس" ساخته شده، تقریباً ۳۲ دقیقه پس از پرتاب، از مرحله بالایی "فالکون ۹" جدا شد. این ماهواره از محل قرارگیری مداری خود که در ارتفاع بیش از ۳۶۰۰ کیلومتر بر فراز زمین است، پوشش پهنای باند را در هر دو باند Ku و Ka پخش خواهد کرد.

این ماهواره کمی سنگین‌تر از مدل قبلی خود یعنی "Turksat ۵A" است. این ماهواره‌ها مجهز به رانشگرهای پلاسمایی هستند که این رانشگرها از سوخت سنتی استفاده نمی‌کنند و در عوض به انرژی الکتریکی از صفحات خورشیدی متکی هستند.

این رانشگرها نسبت به رانشگرهای سنتی که به تک پیشرانه‌ها(مانند هیدرازین) متکی هستند، انرژی کارآمدتری دارند، اما نیروی رانش کمتری تولید می‌کنند. به گفته "ایرباس"، ماهواره "Turksat ۵B" پس از قرار گرفتن در محل مورد نظر، ظرفیت بیش از ۵۰ گیگابیت در ثانیه را فراهم می‌کند.

گفتنی است که این پرتاب دومین پرتاب "اسپیس‌ایکس" ظرف کمتر از ۱۶ ساعت بود و ۱۶ ساعت پیش از این پرتاب، یکی از قدیمی‌ترین تقویت‌کننده‌های این شرکت موسوم به "B۱۰۵۱" رکورد جدیدی را برای یک تقویت کننده تکی ثبت کرد و برای یازدهمین بار پرتاب شد و فرود آمد.

"اسپیس‌ایکس" تا به امروز، دو تقویت کننده مختلف را در مجموع ۱۰ بار و دو تقویت کننده اضافی را در مجموع ۹ بار پرتاب کرده است. قدیمی‌ترین و پرکارترین تقویت‌کننده‌ها به نام "B۱۰۵۱" و "B۱۰۴۹" هر دو در ساحل غربی مستقر هستند، جایی که به "اسپیس‌ایکس" کمک می‌کنند تا صورت فلکی اینترنتی در حال رشد خود به نام "استارلینک"(Starlink) را تکمیل کند.

برنامه "استارلینک" که از بیش از ۱۹۰۰ ماهواره پهن‌باند تشکیل شده است، قصد دارد افراد را در سراسر جهان که در حال حاضر دسترسی کمی به اینترنت دارند، به شبکه پرسرعت اینترنت متصل کند.

پس از پرتاب موفقیت آمیز روز گذشته که تقویت کننده "B۱۰۵۱" مجموعه‌ای از ۵۲ ماهواره "استارلینک" را به فضا فرستاد، مهندسان شرکت نگاه خود را به فلوریدا و محموله "Turksat ۵B" معطوف کردند. این ماموریت به موقع انجام شد و رکورد جدیدی در کوتاه‌ترین زمان بین پرتاب‌ها به ثبت رسید.

"اسپیس‌ایکس" یک پرتاب دیگر را برای "فالکون ۹" برنامه‌ریزی کرده است و اوایل صبح سه‌شنبه ۲۱ دسامبر، یک موشک "فالکون ۹" متفاوت، یک فضاپیمای باری "دراگون" را برای ناسا به فضا خواهد برد. سال میلادی با این ماموریت برای "اسپیس‌ایکس" به پایان می‌رسد و تعداد کل پرتاب‌های سال ۲۰۲۱ را برای این شرکت به عدد ۳۱ می‌رساند.

رکورد قبلی این شرکت برای بیشترین پرتاب در یک سال در سال ۲۰۲۰ با ۲۶ پرتاب موشک به ثبت رسید. البته این شرکت امسال برای پرتاب ۴۰ موشک برنامه داشت که موفق به دست یافتن به آن نشد.

توانایی پرتاب‌های زیاد به دلیل طراحی "فالکون ۹" به دست آمده است. نسخه اولیه این موشک در سال ۲۰۱۸ به آسمان پرواز کرد. این موشک دارای ۱.۷ میلیون پوند نیروی رانش در مرحله اول خود است و همچنین برخی به‌روزرسانی‌های دیگر باعث شده است تا قابلیت استفاده مجدد سریع را داشته باشد.

هنگامی که "فالکون ۹" ارتقا یافته معرفی شد، مقامات شرکت پیش‌بینی کردند که هر تقویت کننده مرحله اول "فالکون ۹" با تعمیرات جزئی تا ۱۰ بار قابلیت پرواز متوالی و احتمالاً ۱۰۰ پرواز تا قبل از بازنشستگی را داشته باشد. تجربه نشان داده است که این موشک‌ها می‌توانند فراتر از آستانه ۱۰ پرواز نیز پیش بروند.

پرواز صبح امروز صد و سی و سومین پرواز کلی موشک‌های "فالکون ۹" بود که اکثریت قریب به اتفاق آن‌ها با موشک‌های بازیابی شده انجام شده است. در واقع، تنها یکی از ۳۰ ماموریت "اسپیس‌ایکس" در سال ۲۰۲۱ با یک موشک کاملاً جدید انجام شده است.

حالا با هر پرتاب، این شرکت به سمت یک نقطه عطف بزرگ پیش می‌رود که صدمین بازیابی موفق موشک‌های خود است. به گفته این شرکت، این کار با تقریباً ۱۰ درصد از قیمت کلی ساخت یک موشک جدید انجام می‌شود و می‌تواند هزینه‌های پرتاب را به شکل چشمگیری کاهش دهد.