98 ، سال استثناییِ بورس

کد خبر: ۲۹۱۴۳۴

تاریخ: ۲۲ اسفند ۱۳۹۸ - ۲۰:۵۱

مدت‌هاست که رشد بازار بورس بر سر زبان‌ها افتاده و وقتی که وضعیت بازار در سال جاری بررسی می‌شود بسیاری کارشناسان آن را سالی منحصربه‌فرد برای بازار می‌دانند و دلایل متفاوتی را برای این رشد مطرح می‌کنند و بسیاری از آنها معتقدند که اگر بتوان شرایط موجود را حفظ کرد، قطعا بازار در سال آتی نیز می‌تواند به روند سال جاری ادامه دهد و رشد بیشتری را تجربه کند.این کارشناسان از امن بودن بازار و پس از آن، تمایلسرمایه‌گذاران برای ادامه فعالیت در این بازار می‌گویند.از سوی دیگر هستند فعالانی که تازه‌واردان را فاکتور مهمی در چگونگی حرکت بازار می‌دانند. آنها معتقدند که افزایشکدهایتازه‌واردو هیجانی رفتار کردن آنها می‌تواند خطر و تهدیدی برای بازار باشد.این مسئله در حالی مطرح می‌شود که برخی از صاحب‌نظران شرط ادامه روند رشد در بازار بورس را منوط به آرامش بازارهای جهانی و فضاهای سیاسی و اقتصادی می‌دانند.

هفته‌های پایانی سال را پشت سر می‌گذاریم، اما برخلاف سال‌های گذشته این‌روزها چالش‌های بی-شماری را بر سر راه معیشت افراد، کسب و کارها و بازارهای اقتصادی داریم. در این میان بازارهای اقتصادی نیز دچار کشمکش بوده و برخلاف پیش‌بینی‌ها عمل می‌کنند. شیوع ویروس کرونا از یک سو و سقوط قیمت جهانی نفت از سوی دیگر بخش‌ها اقتصادی را با شوک بی‌سابقه‌ای روبه‌رو کرد. با توجه به اتفاقات اخیر به خصوص کاهش قیمت جهانی نفت بازاری که بیشترین واکنش را از خود نشان داد بازار بورس تهران بود. پس از سقوط چشمگیر قیمتجهانینفت، بازار بورس تهران به سرعت از خود واکنش نشان داد و بسیاری از رسانه‌ها به تاثیرپذیری این بازار از سقوط قیمت جهانی نفت پرداختند. در جریانمعاملات اول وقت روز دوشنبه بورس، شاخص کل با افتی ۹ هزار واحدی ناشی از سقوط ۳۰ درصدی قیمت نفت، به کانال ۵۳۹ هزار واحدی سقوط کرد.

بررسی‌ها حاکی از آن بود که تاثیر سقوط نفت به حدی زیاد بوده که حدود ۹۰ درصد از کل نمادهایبورسی در محدوده منفی معامله می‌شوند. این اتفاق در حالی رخ داد که برخی از تحلیلگران این تاثیر را موقتی می‌دانستند و بر این باور بودند که بازار پتانسیل رشد دوباره را دارد. با تمام نظرات در خصوص چگونگی روند حرکتی بازار در روزهای آتی و مبهم بودن نتیجه اتفاقات، بازار به مدار نزولی خود ادامه می‌داد تا بالاخره در روز چهارشنبه بازار شاهد رشد بی‌رمق شاخص بود. شاخص کل بازار سرمایهروز چهارشنبه برخلاف روزهای گذشته، روند صعودی به خود گرفت و در ساعات میانیمعاملات مرز ۵۲۲ هزار واحد را هم رد کرد، اما در نهایت در رقم ۵۲۰ هزار و ۲۱۱ واحد ثابت ماند. حالا رشد، هرچند اندک به بازار برگشته و در این میان مهم‌ترین پرسش این است که بازار با وجود نوسانات، تغییرات و تمام اتفاقات در سال 98 چه سرنوشتی را در سال آتی خواهد داشت، آیا مانند سال جاری روزها خوشی در راه است و یا روند نزولی را در پیش خواهد گرفت؟ هنگامی که این پرسش مطر می‌شود بسیاری از صاحب‌نظران و تحلیل‌گران در پاسخ می‌گویند اگر برخی از مولفه‌ها را مد نظر قرار داد و نقدینگی را مدیریت کرد قطعا بازار می‌تواند همانند سال جاری رشد خوبی را تجربه کند. در این راستا همایون دارابی، کارشناس بازار بورس با اشاره به دلایل رشد بازار در سال 98 به «ابتکار» گفت: ما باید بدانیم که بازار بورس در سال 98 در شرایط ویژه-ای شروع به کار کرد. ما در طول سال‌های 96 و 97 شاهد رشد بازارهای موازی بودیم به نوعی که دلار از 3 هزار تومان به مرز 18 و 19 هزار تومان نزذیک شد، سکه به همین نسبت جهش قیمتی داشت، املاک و مستغلات نزدیک به 300 درصد رشد را تجربه کرد. به همین دلیل، بازار سرمایه ابتدای سال یک جاماندگی خاصی داشت که عملا نیازمند یک حمایت و انگیزه برای جبران این عقب‌ماندگی بود.

وی در ادامه افزود: با شکل‌گیری برنامه‌های خوب در نظام مالی، بانک مرکزی توانست نرخ سود سپرده‌ها و نرخ اوراق مشارکت را مهار کند. از سوی دیگر عملیات بازار باز را به میان آوردند. بنابراین به واسطه این اقدامات ما شاهد بودیم که جذابیت سرمایه‌‌گذاری در بانک کاهش پیدا کرد و نقدینگی نظام بانکی که مدت طولانی آنجا راکت بود خارج شد و به حرکت درآمد.به دلیل همین برنامه‌ها در نظام بانکی، به اشباع رسیدن بازارهای موازی، مهار شدن نوسانات بازار ارز و به تبع آن ایجاد ثبات نسبی در بازار طلا نقدینگی راکت شده به سمت بازار بورس حرکت کرد و ما شاهد آن بودیم که یک بازدهی قابل ملاحظه‌ای در بازار سرمایه به ثبت رسید که ابتدا با محوریت شرکت‌های صادراتی و همچنینشرکت‌های بزرگ شروع شد و پس از آن با شرکت‌های کوچک ادامه پیدا کرد و در نهایت به بازدهی نزدیک به 200 درصد رسید و حدود سه برابر رشد کرد.

سرنوشت بازار در سال آتی چگونه خواهد بود؟

این کارشناس بازار بورس در بخش دیگری از صحبت‌هایش به وضعیت بازار در سال آتی پرداخت و در این-باره گفت: اینکه ما باید منتظر چه چیزی در سال 99 باشیم پرسشی است که پاسخ آن به چند عامل بستگی دارد. اگر این عوامل مورد توجه قرار بگیرند و بررسی شوند آنگاه می‌توانیم پاسخ این پرسش را بدهیم.

دارابی، با اشاره به دلایل تاثیرگذار بر روند کار بازار بورس ادامه داد: مهم‌ترین مسئله‌ای که در حال حاظر با آن مواجه هستیم بحث بیماری کرونا است، این مسئله اقتصاد جهان را تحت تاثیر خود درآورده در داخل کشور نیز مشکلاتی را به وجود آورده است، در این میان در بازارهای داخلی نگرانی‌هایی را برای مبادلات مرزی و صادرات به اقتصادهای منطقه ایجاد کرده است. اگر این بحران برای مدت طولانی ادامه داشته باشد به راحتی می‌تواند تمام بخش‌های اقتصادی ما را فلج کند و این در حالی است که قطعا اقتصاد جهان هم متضرر خواهد شد و رشد اقتصادی کشورها را تحت تاثیر قرار خواهد داد.

وی در ادامه اظهار کرد: علاوه بر شیوع ویروس کرونا و مدت زمان ماندن آن بحث عرضه‌های اولیه وجود دارد، جریان نقدینگی که در حال ورود به بورس بوده نیازمند این است که شرکت‌های جدید بیشتری عرضه شوند، اجرای اصل 44 مجددا در دستور کار دولت قرار بگیرد و از سوی دیگر دولت شرکت‌های خود را واگذار کند تا بتوانیماین نقدینگی را به صورت موثر در درازمدت در بازار داشته باشیم. بحث تورم و افزایش نقدینگی نیز فاکتور بسیار مهمی است که باید مد نظر قرار گرفته شود. اگر به این چند عامل توجه شود می‌توانیم شاهد این باشیم که بازار بورس در سال 99 نیز رشد خوبی را تجربه کند.