گفت‌وگوهای اصلاح‌طلبان در عمارت فاطمی

کد خبر: ۲۷۳۶۵۸

تاریخ: ۱۳ مرداد ۱۳۹۸ - ۱۳:۵۲

بهزاد نبوی ، علی شکوری راد، مجید انصاری، محسن هاشمی حسین مرعشی، رسول منتجب‌نیا، الیاس حضرتی، الهه کولایی و جمعی دیگر از اصلاح طلبان با وزیر کشور و معاون سیاسی او دیدار کردند - دبیر کل حزب اتحاد ملت در گفت وگو با «ایران»:توضیحات رحمانی فضلی درباره انتخابات امیدوار کننده بود - پیش از این اصولگرایان نیز با وزیر کشور دیدار کرده بودند

برنامه عبدالرضا رحمانی فضلی وزیر کشور برای گفت‌وگو با احزاب و تشکل‌ها از نحله‌های مختلف سیاسی  با هدف ایجاد فضای مطلوب برای برگزاری انتخابات مجلس یازدهم در جریان است. رویکردی که می‌توان آن را به عنوان امری مستمر در راستای سیاست اخیر دولت برای شکل گرفتن گفت‌وگوهای اجتماعی تلقی کرد و البته به نظر می‌رسد که وزارت کشور تمایل دارد آن را در فضایی به دور از هیاهوهای سیاسی رایج پیگیری کند. چنان که وزیر کشور پس از جلسه دو هفته پیش با اصولگرایان و جلسه اخیرش با اصلاح‌طلبان قصد دارد تا در هفته‌های آتی جلسه همزمان و مشترکی با این دو جریان سیاسی برگزار کند. برخلاف تمایل وزارت کشور به برگزاری این جلسات در سکوت خبری، نشست با اصلاح طلبان حتی بیش از نشست با اصولگرایان خبرساز شد. بهزاد نبوی، محسن ‌هاشمی، حسین مرعشی، علی شکوری راد،حجت الاسلام مجید انصاری، الیاس حضرتی، احمد حکیمی‌پور، علی محمد حاضری، محمدعلی وکیلی، حسین کمالی و خانم‌ها الهه کولایی، پروانه مافی، اشرف بروجردی و فاطمه راکعی  چهره‌هایی بودند که در این نشست حضور داشتند. بر اساس اطلاعات خبرنگار «ایران» در جلسه دو هفته پیش اصولگرایان با وزیر کشور و معاون سیاسی وی، چهره‌هایی چون غلامعلی حدادعادل، مهدی چمران، محمدرضا باهنر، اسدالله بادامچیان، احمد توکلی، امیر محبیان، سید محمد حسینی، احمد کریمی اصفهانی و عبدالحسین روح‌الامینی حضور داشته‌اند. رسول منتجب‌نیا، رئیس هیأت مؤسس حزب جمهوریت ایران اسلامی که از برگزاری دیدار 15 تن از چهره‌های اصلاح‌طلب با وزیر کشور خبر داده گفته که این دیدار روز پنجشنبه در دفتر عبدالرضا رحمانی فضلی برگزار شده و بحث و تبادل نظر درباره شرایط فعلی کشور و حضور پرشور در انتخابات محور آن بوده است.

منتجب نیا با بیان اینکه «هر کدام از افراد حاضر در جلسه انتقادها و پیشنهادات خود را ارائه کردند»، گفت: «در این جلسه گفتم که در اصل حضور پرشور در انتخابات تردیدی وجود ندارد و با مشارکت گسترده مردم بسیاری از تحلیل‌ها و توطئه‌های دشمنان خنثی می‌شود.» این فعال سیاسی اصلاح‌طلب در گفت‌وگو با وزیر کشور دو پیش زمینه را برای حضور پرشور در انتخابات مطرح کرده است. به باور او اقدام سریع، شجاعانه و کارساز دولت برای رفع مشکلات اقتصادی مردم و دمیدن روح امید و اعتماد به جامعه اولین ضرورت است که سبب خواهد شد احزاب و فعالان سیاسی با تشویق مردم؛ فضای انتخابات را هر چه بیشتر گرم و پرشور کنند.

منتجب‌نیا در آن جلسه سپس به نوع برخورد دستگاه‌های اجرایی و نظارتی در موضوع انتخابات پرداخته و با بیان اینکه «دستگاه‌های اجرایی و نظارتی باید به مردم و نامزدها اطمینان دهند در کمال بی طرفی و سعه صدر با همه جناح‌ها و داوطلبان مواجه می‌شوند و جز مُرّ قانون هیچ امری را در بررسی صلاحیت‌ها دخالت داده نمی‌شود»، گفت: «دستگاه‌های اجرایی و نظارتی باید تنها به پاسخ مستدل و مستند مراجع چهارگانه اکتفا کنند و گزارش‌ها و دخالت افراد غیر مسئول را در این روند وارد نکنند. در این صورت است که مردم با اطمینان و علاقه در انتخابات شرکت خواهند کرد و نامزدهای اصلح و مورد علاقه مردم نیز با اطمینان کامل به اینکه با آنها برخورد سلیقه‌ای نمی‌شود خود را در معرض رأی مردم قرار می‌دهند.» او همچنین به توضیح پیشنهادی پرداخت که در این جلسه با وزیر کشور مطرح کرده است به ایرنا گفت: «در این جلسه پیشنهاد کردم، وزارت کشور از هم اکنون در جلساتی با شورای نگهبان به توافق کامل برسند و رئیس جمهوری هم در این باره فعال عمل کند و برای ورود پرشور به انتخابات و حضور همه سلایق و برای حل این مشکلات، حتی اگر لازم شد از مقام معظم رهبری یاری بطلبند.»

حسین کمالی دبیرکل حزب کار هم به خبرآنلاین گفت:«در این جلسه نظر احزاب درباره نوع فعالیت‌های سیاسی و توقعاتی که حکومت و نظام دارند و متقابلاً توقعات حکومت از فعالیت احزاب درباره افزایش مشارکت سیاسی مطرح شد.» کمالی اگر چه احتمال واسطه شدن وزارت کشور میان اصلاح‌طلبان و شورای نگهبان را منتفی ندانست اما اینکه صریحاً چنین خواسته ای مطرح باشد را تأیید نکرد. با این حال مشخص است که بخش قابل توجهی از ارزش خبری دیدار اصلاح‌طلبان با وزیر کشور منوط به همین رایزنی‌ها است. همچنان که چندی پیش اینکه تعدادی از اصلاح‌طلبان با شورای نگهبان جلسه داشته‌اند بازتاب گسترده‌ای داشت و این ارزیابی را ایجاد کرد که اصلاح‌طلبان تمایل دارند به جای رفتار واکنشی به رد صلاحیت‌ها و قهر با انتخابات، سیاست چانه‌زنی با نهادهای مؤثر در انتخابات و علاج پیش از وقوع حادثه را پیگیری کنند.

دبیرکل حزب اتحاد ملت از دیدار اصلاح طلبان با وزیر کشور می گوید

توضیحات رحمانی فضلی امیدوار کننده بود

علی شکوری راد، دبیرکل حزب اتحاد ملت از جمله چهره‌های اصلاح‌طلبی است که در جلسه دیدار با وزیر کشور و معاون سیاسی وی حضور داشته است. با او درباره جزئیات این جلسه گفت‌وگو کردیم که در ادامه می‌خوانید.

در  ‎جلسه پنجشنبه  با وزیر کشور چه گذشت؟

‎این جلسه روز پنجشنبه و به دعوت وزارت کشور برگزار شد که علاوه بر 15 چهره اصلاح‌طلب حاضر در نشست، از وزارت کشور هم آقای دکتر رحمانی فضلی، وزیر، معاون سیاسی، معاون پارلمانی و مدیرکل سیاسی این وزارتخانه حضور داشتند. جلسه بسیار خوب بود زیرا همه شرکت کنندگان فرصت یافتند صحبت کنند، همچنین از این جهت خوب بود که آقای وزیر به این دغدغه‌ها توجه و در مواردی به آنها پاسخ گفت و در نهایت اقدامات انجام شده از سوی وزارت کشور در رابطه با بهتر برگزار شدن انتخابات پیش رو را بازگو کرد.

‎موضوعات مورد اشاره اصلاح طلبان چه بود؟

‎شرکت کنندگان همگی به موانعی که پیش روی افزایش مشارکت  مردم وجود دارد اشاره کردند. از مهم‌ترین نکات آنان این بود که مردم نسبت به اثربخش بودن شرکت‌شان در انتخابات دغدغه دارند و به همین دلیل فکر می‌کنند جدای از اینکه انتخابات تا چه حد خوب برگزار شود، اگر رأی هم بدهند، منتخبان مردم نمی‌توانند اثربخشی چندانی در بهتر اداره شدن کشور داشته باشند، به همین دلیل برخی  مردم از اینکه در انتخابات شرکت بکنند، ناامید هستند. البته انتقادهای نسبت به عملکرد شورای نگهبان به دلیل اعمال نظارت استصوابی و رد صلاحیت‌های نامزد‌های انتخاباتی مطرح شد. نشاط سیاسی در جامعه و نیز جایگاهی که احزاب باید در جامعه داشته باشند هم از دیگر مسائل مطرح شده بود.

‎عملکرد وزارت کشور در ایجاد نشاط سیاسی یا رونق فعالیت احزاب چطور ارزیابی شد؟

‎از این جلسات در دوره‌های قبل هم حتی با وزیر کشور برگزار شد، اما هیچ کدام از آن جلسات به کیفیت جلسه پنجشنبه گذشته نبود. البته آقای رحمانی‌فضلی گفت که چند هفته  قبل هم با اصولگرایان جلسه داشتند و قرار است جلسه بعدی به صورت مشترک بین اصولگرایان و اصلاح‌طلبان  برگزار شود.

‎رویکردهای محوری وزارت کشور در انتخابات پیش رو چه خواهد بود؟

‎من در صحبت‌های خود مشخصاً مطالبی را به صورت پرسش از آقای وزیر مطرح کردم. البته ایشان به سؤالاتی که از سوی جمع مطرح شد، به صورت روشن پرداخت. برخی از مواردی که مطرح شد عبارت است از  ضرورت عدم دخالت نیروهای نظامی در روند انتخابات، یا اینکه صدا و سیما باید بی طرف باشد و فرصتی ایجاد کند تا گرایش‌های مختلف بتوانند صحبت کرده و با این صحبت‌ها در مردم برای شرکت در انتخابات انگیزه ایجاد شود.

همچنین گفته شد  70 درصد قدرت و سازوکار فرآیند اداره کشور در اختیار نهادهای غیرانتخابی و 30 درصد در اختیار نهادهای انتخابی است، از این رو باید اجازه داده شود در این 30 درصد رقابت صورت بگیرد و رأی مردم در آن متجلی شود، به این معنی که مردم حتی اگر این 30 درصد را هم به گونه دیگری انتخاب کردند، نباید مسأله‌ای باشد، زیرا در نهایت  70 درصد قدرت در دست نهادهای غیرانتخابی است.

چه عوامل دیگری برای بی انگیزگی مردم برای شرکت در انتخابات برشمرده شد؟

‎درباره مسائل اقتصادی هم این بحث مطرح شد که اگر دولت می‌خواهد در این مدت کاری بکند، باید معیشت مردم را بهبود ببخشد. زیرا معیشت مردم دچار مشکلاتی شده و آن نکته‌ای که مردم را دلسرد و مستأصل کرده است، مسائل معیشتی آنان است که برای مردم فراتر از بحث‌های سیاسی مطرح  است. باید برای این مسائل هم چاره‌ای اندیشیده شود.

همچنین مطرح شد که در سیاست خارجی نیز باید تنش‌ها برطرف شود تا مردم احساس کنند کارها دارد درست  انجام می‌شود. درباره قوه قضائیه هم رویه‌ها باید به گونه‌ای باشد که مردم به آن اعتماد و احساس عدالت کنند. به طور کلی، مطرح شد که در نهایت، فرآیندها باید به گونه‌ای باشد که مردم اثربخشی رأی و انتخاب خود را مشاهد کنند، اینکه منتخبان آنان بتوانند به قول و قرارهای خود عمل کنند، نه اینکه بعد از انتخاب شدن بگویند که نمی‌گذارند و نمی‌شود.

‎گفتید که وزیر کشور اقدامات این وزارتخانه برای برگزاری انتخابات را بازگو کرد. ارزیابی شما از این اقدامات چه بود؟

‎از وزیر کشور خواسته شد عوامل اجرایی انتخابات به گونه‌ای انتخاب شوند که در برابر هیأت‌های نظارت منفعل نباشند، بلکه با قدرت به وظایف قانونی خود عمل کنند. بویژه اینکه اعلام ترکیب فعلی هیأت مرکزی نظارت پالس خوبی را به جامعه منتقل نکرد.

همچنین بر الکترونیکی و شفافیت روند انتخابات تأکید شده و بویژه با توجه به روند انتخابات شورایاری‌ها که تجربه موفقی بود، از وزارت کشور خواسته شد شورای نگهبان را مجاب کند تا انتخابات مجلس هم به صورت الکترونیکی برگزار شود. البته همه این موارد منوط به این است که روند انتخابات به گونه‌ای پیش برود که مردم در انتخابات شرکت کنند.

‎درباره نظارت استصوابی و عملکرد شورای نگهبان در این باره، دیدگاه اصلاح‌طلبان حاضر چه بود؟

‎خود من در صحبت‌های خود پرسش‌هایی از آقای وزیر مطرح کردم، از جمله ماجرای خانم مینو خالقی و رد صلاحیت ایشان بعد از برگزاری انتخابات را یادآوری کردم و پرسیدم چه تضمینی وجود دارد که این اتفاق تکرار نشود؟ همچنین به اتفاقات اخیر در فرآیند انتخاب اعضای حقوقدان شورای نگهبان اشاره کردم که طی آن، سخنگوی شورای نگهبان یکی از نامزدهای تعیین شده از سوی رئیس قوه قضائیه را وادار به انصراف کرد. این عملکرد یعنی پالس‌های منفی دادن به جامعه که نگرانی‌آور و ناامیدکننده است. همچنین تأکید شد که بالاخره مجلس باید در رأس امور بوده و نبض جامعه باید در مجلس بتپد. نمی‌شود که مجلس شکل بگیرد، اما در اداره کشور در حاشیه قرار داشته باشد. در این صورت مردم خواهند گفت چه فایده‌ای دارد ما بار دیگر اعضای مجلسی را انتخاب کنیم که در حاشیه قرار می‌گیرد و در رأس امور نیست.

‎با توجه به همه این مسائل، به نظر شما زمینه‌های افزایش مشارکت محقق می‌شود؟

‎توضیحاتی که آقای رحمانی فضلی ارائه داد، می‌توان گفت در مجموع مثبت و مقداری امیدوارکننده بود و نشان می‌داد که وزارت کشور تلاش می‌کند فرآیند بی طرفانه‌ای را دنبال کند و تلاش می‌کند این باور را در همه ایجاد کند. به همین دلیل صحبت‌ها تا حدی مؤثر واقع شد. باوجود این، درباره برخی فرمانداران و عوامل اجرایی انتخابات نگرانی‌هایی ابراز شد؛ اینکه برخی خیلی ضعیف هستند و برخی هم گرایش‌های بی‌طرفانه ندارند. هرچند وزیر کشور تأکید کرد که به همه این نیروها آموزش داده و تأکید شده در چارچوب تعیین شده عمل کنند. البته به نظر من باید منتظر ماند و این موارد را در عمل ارزیابی کرد که وزارت کشور چه میزان کار اجرایی بی‌طرفانه، قانونی و با دقت نظر انجام می‌دهد و چقدر می‌تواند مقابل اعمال اثر احتمالی ناصواب هیأت‌های نظارت ایستادگی کند. در این جلسه تأکید شد که اکنون نگرانی مردم از خود شورای نگهبان است. امروز مردم از دست شورای نگهبان به وزارت کشور پناه آورده‌اند .

این درحالی است که در قانون اساسی، شورای نگهبان می‌بایست محل اعتماد و اعتنای مردم باشد تا مانع تخلف  عوامل اجرایی در برگزاری انتخابات باشد.

امیر محبیان دبیرکل حزب نواندیشان ایران اسلامی:
تعامل نخبگان در کاستن از سوء تفاهم‌ها مؤثر خواهد بود

برخلاف جلسه اصلاح‌طلبان با وزیر کشور، از جلسه اصولگرایان که دو هفته پیش با رحمانی فضلی برگزار شده بود، خبری منتشر نشد. امیر محبیان فعال رسانه‌ای و تحلیلگر اصولگرا اما در گفت‌وگو با «ایران» به محتوای آن جلسه و ارزیابی خود از برنامه وزارت کشور برای دیدار و گفت‌وگو با نمایندگان جریان‌های سیاسی و تأثیر آن بر فضای انتخابات پیش رو پرداخت. او با بیان اینکه «اصل نشست کار خوب و ارزشمندی است و طبعاً در صورت استمرار می‌تواند منشأ اثر شود»، درباره تأثیر این نشست‌ها بر فضای سیاسی کشور در فاصله چند ماه مانده تا برگزاری انتخابات مجلس یازدهم، گفت: «نکته مهم آن است که تعامل بین نخبگان سیاسی بتواند از هزینه‌های رفتار سیاسی بویژه برای مردم کاسته و منجر به بهبود ساختار و رفتار حکمرانی در کشور شود. البته کسی انتظار ندارد که این جلسات منجر به تغییر موضع یا حتی رفع اختلافات شود اما مدیریت اختلافات و انتقال مواضع به طور مستقیم قطعاً در کاستن از سوء تفاهم‌ها مؤثر خواهد بود». محبیان در تشریح محتوای جلسه اصولگرایان با رحمانی فضلی و اینکه دراین نشست حول چه موضوعاتی بحث شد و چه پیشنهادات و انتقاداتی مطرح شد، افزود: «نظرات مختلفی در باب مسائل کشور و بویژه نقد اوضاع اقتصادی و بعضاً طرح دیدگاه‌های انتقادی از سوی چهره‌های مدعو صورت گرفت. در این نشست بر ضرورت مدیریت اقتصادی به سود طبقات مستضعف تأکید شد. شخصاً بر دلایل اهمیت ویژه این انتخابات و ضرورت شناخت و طراحی اکوسیستم فضای انتخاباتی تأکید کردم.»

او در پاسخ به این سؤال که «گفته می‌شود اصلاح‌طلبان در جلسه با وزیر کشور خواستار رایزنی دولت و حتی رئیس جمهوری با شورای نگهبان برای فراهم شدن مقدمات برگزاری انتخابات پرشور شده‌اند که احتمالاً منظورشان بحث تأیید صلاحیت‌ها است؛ به باورتان چنین رایزنی‌هایی در شرایط فعلی کشور تا چه حد ضروری است»، پاسخ داد: «به هر حال اصلاح‌طلبان هم حق دارند که نظرات خود را مطرح کرده و خواستار تحقق شروط حضور پرشور مردم در انتخابات شوند ولی به گمانم تکرار سناریوی فشار بر شورای نگهبان بدون ارائه طرح واقع‌گرایانه و قابل اجرا مفید نبوده و منجر به رفع سوء تفاهم‌ها نخواهد شد.»

انتقال دغدغه‌ها به مجری انتخابات

فاطمه راکعی

دبیرکل جمعیت زنان مسلمان نواندیش

انتخابات مجلس پیش رو فارغ از نتیجه آن می‌توانــــــــــــــد عامل تعیین‌کننده‌ای در میزان امید عمومی جامعه باشد. این امیدافزایی به فرآیند برگزاری  انتخابات برمی‌گردد که تا چه اندازه پیام مشارکت، سهیم بودن در تعیین سرنوشت، امکان ایفای نقش در تصمیم‌گیری‌های کلان را به جامعه بدهد. پیامی که ارسال آن به جامعه نیازمند دو امر مهم است؛ یکی برگزاری شفاف و قانونمند انتخابات و دیگری باز گذاشتن دست مردم برای انتخابی آزادانه‌تر.

این دو مهم از دیرباز جزو اساسی‌ترین دغدغه‌های جریان اصلاحات بوده به شکلی که اصلاح‌طلبان معتقدند تأمین همین دو مسأله مهم در فرآیند انتخابات کشور می‌تواند تضمین کننده دستیابی به اهداف نظام در بخش مهمی از سیاستگذاری‌ها و برنامه‌ریزی‌ها باشد. در واقع به اعتقاد جریان اصلاحات و بسیاری از ناظران و بازیگران سیاسی افزایش شفافیت و باز کردن دایره انتخاب مردم و رأی‌دهندگان مستقیماً به افزایش کیفیت حکمرانی در سطح کشور منجر خواهد شد و بسیاری از آسیب‌ها و مشکلات کنونی نیز حاصل وجود همین نقاط ضعف در فرآیند انتخاباتی ماست.

در جلسه اخیر چهره‌های اصلاح‌طلب با وزیرکشور مسائل و موضوعات مختلفی طرح شد اما مسأله یاد شده تقریباً مهم‌ترین دغدغه‌ای بود که حاضران با آقای رحمانی فضلی مطرح کردند. چه اینکه علاوه بر نقاط اهمیت فوق، شرایط کشور نیز ایجاب می‌کند که از نظر ابعاد خارجی انتخاباتی پرشور و با مشارکت بالا در پیش داشته باشیم و از نظر داخلی نیز فرآیند انتخابات و شکل آن به نحوی باشد که منجر به تزریق امید در سطوح مختلف جامعه شود. مسأله امیدوارکننده این است که وزیر کشور در این جسله ضمن اینکه به تفصیل درباره تلاش‌های جاری برای تحقق این موارد توضیح دادند بلکه تأکید کردند که فرآیند انتخابات پیش رو بر اساس مر قانون انجام خواهد شد.

به طور مثال از مسائل مهم مورد اشاره این بود که به جز مراجع ذیربط یادشده در قانون، اجازه دخالت دیگر نهادها در فرآیند بررسی صلاحیت نامزدها داده نخواهد شد. یا از نقطه نظری دیگر بر حفظ و ارتقای برگزاری شفاف انتخابات توسط وزارت کشور تأکید شد که می‌تواند باعث رفع شبهات و برخی تردیدها شود. با این توصیف هم‌اندیشی‌هایی مانند آنچه که بدان اشاره شد می‌تواند پایه اولیه برگزاری انتخاباتی مؤثرتر و متفاوت از گذشته باشد. انتخاباتی که بتواند بخش مهمی از نیازهای سیاسی و حتی اجتماعی کشور در شرایط موجود را پوشش دهد.