پدیده‌های عجیبی که در زلزله کرمانشاه مشاهده شد

در حاشیه نشست ارائه یافته‌های علمی تیم تحقیقاتی مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی با تشریح وضعیت فروریختن ساختمان‌ها از نحوه ساخت و سازها و امدادرسانی انتقاد کردند.

کد خبر: ۱۸۹۰۷۰

تاریخ: ۰۱ آذر ۱۳۹۶ - ۲۲:۱۰

دکتر علی بیت‌اللهی روز چهارشنبه، اول آذرماه جاری در نشست ارائه یافته‌های علمی تیم تحقیقاتی مرکز تحقیقات مسکن با تاکید بر اینکه ایران در مدیریت بحران دچار بحران است، گفت: در کرمانشاه مردم، کرد زبان هستند و در ساعات اولیه زلزله خود را تنها احساس کردند و این در حالی است که در کردستان عراق که این زلزله را احساس کردند، نیروهای امدادی در منطقه حضور یافتند.

وی در عین حال با اشاره به اقدامات ارزنده نیروهای هلال احمر از زمان رخداد زلزله تاکنون، افزود: برای امدادرسانی نیز مرکزی برای مردم معرفی نشد تا آنها بتوانند کمک‌های خود را از این طریق به مناطق زلزله‌زده ارائه دهند و این امر موجب شد که مردم با خودروهای شخصی اقدام به امدادرسانی به مردم منطقه کنند.

بیت‌اللهی اضافه کرد: امدادرسانی مردم به حدی بود که مردم زلزله‌زده می‌گفتند "زنده باد ایران". از این رو است که ما باید از پتانسیل NGO ها در شرایط بحرانی مدد بگیریم.

وضعیت عجیب برخی از سازه‌های تخریب شده در زلزله کرمانشاه
دکتر سهیل مجید زمانی، عضو هیات علمی مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی آسیب شدید به بخش‌های غیر سازه‌ای بیشتر در نماها مشاهده شده است. با اشاره به وضعیت عجیب برخی از سازه‌های تخریب شده در زلزله کرمانشاه، اظهار کرد: آسیب شدید به بخش‌های غیر سازه‌ای بیشتر در نماها مشاهده شده است، از سوی دیگر مشاهده کردیم که گسیختگی سقف کاذب موجب اختلال در عملکرد برخی از سازه‌های مهم شهرهای زلزله شده است.

وی با ارائه تصویری از نمای یک ساختمان 3 طبقه تخریب شده، توضیح داد: طبقات اول و سوم این ساختمان در زلزله 7.3 آسیبی ندیده است، ولی طبقه دوم آن به طور کامل تخریب شده است و من هیچ توضیحی در این زمینه ندارم و از همه کسانی که تخصصی در این زمینه دارند، تقاضا دارم دلایل این امر را توضیح دهند.

ساختمان قدیمی، پابرجا و ساختمان جدید آسیب‌ دیده زلزله
دکتر سهراب ویسه، عضو هیات علمی مرکز تحقیقات مسکن در این نشست با اشاره به وضعیت تخریب ساختمان‌ها در زلزله اخیر کرمانشاه، افزود: در مسکن مهر پروژه طلاب، ترک‌هایی بر روی ساختمان ایجاد شده است و سالم باقی مانده است.

وی به وضعیت بیمارستان امام خمینی (ره) اسلام آباد غرب اشاره و اظهار کرد: این بیمارستان دارای دو ساختمان جدید و قدیم است که ساختمان قدیم آن بدون آسیب باقی مانده، ولی ساختمان جدید آسیب‌های جدی دیده است که دلیل آن نمای سنگین بر روی سازه سبک بوده و از آنجا که خارج قاب بوده است، خرابی جدی به آن وارد شد.

ویسه، ریختگی در گچ مرحله نازک‌کاری و استفاده نکردن از دوغاب مناسب را از دیگر علل خرابی این بیمارستان عنوان کرد و گفت: با توجه به لرزه‌خیزی منطقه لازم است به جای استفاده از سیستم چسبی و دوغ آبی از سیستم خشک برای نصب سنگ و سرامیک استفاده شود.

عضو هیات علمی مرکز تحقیقات مسکن به بررسی وضعیت بیمارستان شهدای سر پل ذهاب اشاره کرد و گفت: با توجه به بررسی‌های انجام شده باید اعلام شود که ساختمان‌سازی سبک مانع از وارد شدن خسارات سنگین به سازه و ساکنان آن خواهد شد.ساختمان‌سازی سبک مانع از وارد شدن خسارات سنگین به سازه و ساکنان آن خواهد شد.

وی در عین حال با تاکید بر اینکه در بررسی‌های میدانی مشاهده کردیم به هیچ کدام از مدارس ساخته شده آسیبی وارد نشده است، ادامه داد: علاوه بر آن مشاهده کردیم که در برخی از سازه‌ها از سنگ‌های نامنظم استفاده شده که در زلزله اصلی کرمانشاه تخریب و منجر به کشته شدن 5 نفر از ساکنان این خانه شد. این امر نشان می‌دهد که سنگ و چوب پاسخ مناسبی در برابر زلزله از خود نشان نمی‌دهد.

این محقق با بیان اینکه در کشور دانش فنی سازندگان ساختمان در منطقه کرمانشاه پایین بوده است،‌ خاطر نشان کرد: بررسی‌های ما نشان داد که در ساختن سازه‌ها وسایل ساده ساختمان رعایت نشده است و در صورتی که طبق آئین نامه‌ها عمل می‌شد، میزان خرابی‌ها به حداقل می‌رسید.

رعایت نکردن 100 درصدی استانداردها در سازه‌های مناطق زلزله‌زده کرمانشاه
بابک احمدی، عضو هیات علمی مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی در این نشست اعلام کرد: از 90 درصد ساختمان‌های آسیب‌دیده در شهر سرپل ذهاب نیمی از آنها بتنی و نیم دیگر فولادی بودند و از 60 درصد خرابی در مسکن مهر نیمی از آنها بتنی و 40 درصد فلزی بوده‌اند.

وی با تاکید بر اینکه در 100 درصد ساختمان‌های ساخته شده در شهرهای زلزله‌زده نقشه‌ای به غیر از نقشه مصوب اجرا شده استدر 100 درصد ساختمان‌های ساخته شده در شهرهای زلزله‌زده نقشه‌ای به غیر از نقشه مصوب اجرا شده است.، ادامه داد: بر اساس مطالعات میدانی انجام شده ساختمان‌های بتنی و فلزی به یک نسبت تخریب شده‌اند.

وضعیت تاسیسات مهم در بیمارستان‌ها بعد از زلزله
در این نشست همچنین دکتر حامد رشیدی اقدم، سرپرست بخش هوشمندسازی مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی با تاکید بر اینکه در کشور استانداردهای لازم در ساختمان‌سازی رعایت نمی‌شود، گفت: مطابق استانداردها و ملاک‌های بین‌المللی برای مقاوم سازی تاسیسات مکانیکی و الکترونیکی در برابر زلزله باید به عدم آسیب پذیری آنها و اعتماد از کارکرد مناسب موسسات توجه کرد.

وی با بیان اینکه بازدیدهای میدانی از تاسیسات و موتورخانه‌های بیمارستان‌های موجود در مناطق زلزله زده انجام شد، افزود: مطالعات ما نشان داد که کافی نبودن مهاربند و متناسب نبودن آنها موجب جابجایی مدارها و تابلوهای برق شد؛ ولی آسیبی به تاسیسات برقی وارد نشد.

رشیدی اقدم، علت قطع برق در بیمارستان سرپل ذهاب را قطعی در کابل اصلی انتقال جریان برق به بیمارستان دانست و ادامه داد: به دلیل فرو ریزش سقف کاذب کابل اصلی انتقال جریان برق به ساختمان بیمارستان قطع شد، از این رو این بیمارستان قادر به ارائه سرویس به مصدومان حادثه زلزله نبوده است.

این محقق با تاکید بر اینکه از طبقه سوم به بالای بیمارستان اسلام آباد غرب آسیب‌های جدی وارد شد، خاطر نشان کرد: یکی از مهمترین آسیب‌های جدی این ساختمان در راه پله‌ها بوده است که موجب فرو ریزش دیواره آسانسور شد. این در حالی است که اتاقک آسانسور آسیبی ندید، ولی فضاهای اطراف آسانسور قابل تردد نیست.

وی همچنین با بیان اینکه به بلوک C که حاوی گازهای طبی بوده است، ‌آسیبی وارد نشد، اضافه کرد: اما در عین حال راهروهای ورودی طبقات دچار آسیب‌های جدی شد.

سرپرست بخش هوشمندسازی پژوهشکده راه، مسکن و شهرسازی، علت قطعی برق در کرمانشاه را سیستم‌های پیچیده به هم دانست علت قطعی برق در کرمانشاه سیستم‌های پیچیده به هم بوده است.و توضیح داد: به طور کلی به تاسیسات برق‌رسانی مناطق زلزله‌زده کرمانشاه آسیب جدی وارد نشد، به گونه‌ای که کمتر از 30 عدد از دکل‌های برق در این زلزله بر زمین افتاد و به طور کلی می‌توان گفت مشکل قطعی برق در این مناطق سیستم‌های پیچیده شده به یکدیگر بود که این امر به دلیل زلزله رخ داده است.

پیشنهاد برای ارائه آموزش مدیریت بحران به ارتش
مهندس پژمان زاد، عضو هیات علمی مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی در این نشست با اشاره به بررسی‌های انجام شده در خصوص سیستم حمل و نقل مناطق زلزله‌زده کرمانشاه، گفت: ایران یکی از کشورهای بحران‌خیز دنیا است، به گونه‌ای که جزء سه کشور اول دنیا به لحاظ رخدادهای طبیعی است.

وی، ریزش کوه‌ها را از جمله تبعات زلزله روز 21 آبان نام برد و گفت: ریزش کوه باعث بسته شدن و انسداد جاده‌ها شد که در کمتر از 4 ساعت راه‌ها باز شد و کمتر از 24 ساعت نخاله‌ها از سطح جاده برداشته شد.

زاد با اشاره به نحوه امدادرسانی به مناطق زلزله‌زده از سوی نیروهای نظامی پیشنهاد کرد: با توجه به عملکرد و نقش ارتش در مدیریت بحران پیشنهاد می‌شود که به نیروهای ارتشی نیز آموزش‌هایی در زمینه مدیریت بحران ارائه شود.