واکنشها به ازسرگیری روابط میان ایران و قطر

دولت چاد توضیح بیشتری درباره اتهام خود علیه دوحه ارائه نکرد. این در حالی است که وزارت امور خارجه چاد با انتقاد از رویکرد قطر در سیاست خارجی، اواسط خرداد اعلام کرده بود سفیرش را از دوحه فرا خوانده است.

کد خبر: ۱۷۵۵۶۴

تاریخ: ۰۳ شهريور ۱۳۹۶ - ۱۴:۱۳

به‌دنبال اعلام خبر ازسرگیری روابط میان ایران و قطر از سوی دوحه، متحدان سعودی به تکاپو افتادند و نگرانی خود را نسبت به این موضوع اعلام کردند، تا آنجا که دولت چاد به بهانه‌ای واهی سفیر قطر را اخراج کرد.

سه‌شنبه شب بود که وزارت امور خارجه قطر اعلام کرد، دوحه به‌زودی سفیر خود را برای ادامه فعالیت‌های دیپلماتیک به تهران اعزام می‌کند و این اقدام در راستای تقویت روابط دوجانبه با جمهوری اسلامی ایران در همه عرصه‌ها است. این در حالی است که دوحه سفیر خود در تهران را ژانویه سال گذشته(بهمن 1394) و به‌دنبال حملات برخی تندروها به سفارت عربستان در تهران و همچنین کنسولگری عربستان در مشهد و ایجاد تنش و قطع روابط میان عربستان و ایران، «برای ارائه پاره‌ای توضیحات» فراخوانده بود.

به‌دنبال انتشار این خبر، منابع خبری از تماس تلفنی شیخ محمد بن عبدالرحمان آل‌ثانی، وزیر امور خارجه قطر با محمدجواد ظریف، همتای ایرانی خود خبر دادند. دو طرف در این تماس تلفنی بر توسعه و گسترش مناسبات دو کشور درباره موضوعات منطقه‌ای و بین‌المللی تاکید کردند. همچنین بهران قاسمی، سخنگوی وزارت امور خارجه‌ کشورکان روز گذشته (پنج‌شنبه) با تایید خبر تماس تلفنی وزیر امور خارجه‌ قطر با محمدجواد ظریف، گفت: «ایران از هر گام سازنده و مثبت همسایگان برای بهبود و ارتقای روابط فی‌مابین همواره استقبال کرده است و بدان ارج می‌نهد.»

وی افزود: «پیشتر سفیر قطر برای برخی مشورت‌ها به دوحه فراخوانده شده بود و بازگشت مجددشان به تهران تصمیم و اقدامی منطقی و مثبت ارزیابی می‌شود.»

خبر بازگشت سفیر قطر به تهران در حالی اعلام شده است که عربستان و متحدانش یکی از شروط خود برای برقراری مجدد مناسبات با دوحه را قطع روابط با ایران عنوان کرده‌اند.

عربستان، بحرین، امارات و مصر 5 ژوئن(15 خرداد) از قطع کامل روابط دیپلماتیک خود با قطر خبر دادند. با اعلام قطع رابطه، مرزهای هوایی، دریایی و زمینی بحرین، امارات و عربستان با قطر نیز مسدود و ایران به تنها مسیر دریایی و هوایی باز قطر تبدیل شد. این چهار کشور، قطر را به حمایت از گروه‌های تروریستی متهم کردند و خواستار قطع رابطه دوحه با اخوان‌المسلمین و «گروه‌های تندروی دیگری» چون حزب‌الله لبنان، القاعده و داعش شده بودند. باوجود این، قطر همه اتهام‌ها را رد کرده و گفته بود که کشورش از تروریسم حمایت نمی‌کند.

واکنش‌های منطقه‌ای و جهانی به تصمیم دوحه

امارات

انور قرقاش، وزیر مشاور در امور خارجی امارات در کاربری توییتر خود با بیان اینکه قطر باعث افزایش بحران موجود و از دست رفتن فرصت‌ها برای میانجی‌گری شده است، گفت: «بحران قطر قابل پیش‌بینی و رویکرد دوحه علت اصلی آن بوده و سوء مدیریت قطر آن را طولانی و عمیق‌تر کرده است.»

این مقام اماراتی افزود: «قطر در مدیریت بحران سردرگم مانده و با بی‌تدبیری همراه بوده و در این مسیر، فاقد راهبردی مناسب و در نظر گرفتن مصالح و مردم این کشور است.»

وی گفت که این نوع مدیریت بحران، باعث سوختن پل‌های ارتباطی و از دست رفتن حاکمیت شد و اتخاذ سیاست فرار به جلو، بحران قطر را عمیق‌تر و فرصت‌ها را برای میانجی‌گری تضعیف کرد و از حکمت و درایتی که انتظار داشتیم به هیچ‌وجه خبری نبود.

انور قرقاش افزود: «عاقلانه این است که قطر با موضوعات پیرامونی خود برای حل و فصل بحران موجود به‌طور جدی تعامل کند اما دوحه با اعلام رویکردهای خود در یمن و ایران گرفتاری‌اش را بیشتر کرده است.»

آمریکا

در نشست خبری شب گذشته وزارت امور خارجه آمریکا، خبرنگاری از هدر نائورت، سخنگوی وزیر امور خارجه آمریکا پرسید: «آیا شما نظری درباره تقویت روابط میان قطر و ایران دارید؟ قطر سفیر خود را به ایران بازگردانده است و این مسیری نیست که سایر همسایگان عرب بخواهند شاهد آن باشند. آیا شما نظری دارید؟»

نائورت گفت: «می‌خواهم اول چند چیز درباره مناقشه قطر بگویم. این مناقشه چیزی است که ما به دقت آن را زیرنظر داریم. همانطور که می‌دانید دستیار معاون وزیر امور خارجه ما به‌تازگی به همراه ژنرال زینی در آنجا بود و روی این موضوع کار می‌کرد. ما همچنان به‌طور عمیق نگران وضع این مناقشه هستیم. اکنون 12 هفته یا بیشتر است یعنی از پنجم ژوئن است که این مناقشه وجود داشته است و ما درباره آن نگران هستیم. درباره پرسش شما مربوط به ازسرگیری روابط دیپلماتیک ایران و قطر، باید گفت که ما طرف‌ها را ترغیب می‌کنیم که تلاش کنند از لفاظی بکاهند. من می‌دانم که شما پاسخ بیشتری را از طرف من برای پرسش خود می‌خواهید. دولت قطر و ایران بهترین کسانی هستند که می‌توانند به این پرسش‌ها پاسخ بدهند. ما در مجموع درباره مناقشه بسیار نگران هستیم.»

خبرنگار گفت: «من این حرف‌های شما را درک می‌کنم. اما شما هم دخیل بوده‌اید. شاید خیلی اشتیاق نداشته‌اید اما مجبور شدید که مداخله کنید چون آن‌ها خودشان هیچ پیشرفتی نداشتند. فکر نمی‌کنم این پرسش نامناسب باشد که بپرسم آیا آمریکا فکر می‌کند ازسرگیری روابط دیپلماتیک قطر و ایران چیز خوبی برای روند حل مناقشه است یا خیر؟»

هدر نائورت گفت: «پرسش کاملا درستی است. شاید چیزهایی در عرصه دیپلماتیک در جریان است که ما از آن آگاهی نداریم یا اینکه نمی‌توانیم اکنون درباره‌اش صحبت کنیم. من می‌دانم که پاسخم برای شما رضایت بخش نیست. ما نگران وضع مناقشه هستیم. ما همچنان با دولت قطر گفت‌وگو خواهیم داشت.»

خبرنگار گفت: «آیا ازسرگیری روابط دیپلماتیک (میان ایران و قطر) برای حل مناقشه مفید است یا به آن آسیب می‌رساند؟»

هدر نانورت گفت: «نمی‌دانم! من نمی‌خواهم در این‌باره توصیفی داشته باشم و بگویم که این چیز خوبی است یا بد است؟ اما روی هم‌رفته ما درباره وضع این مناقشه بسیار نگران هستیم و این پیام را به روشنی اعلام می‌کنیم.»

چاد دیپلمات‌های قطری را اخراج کرد+واکنش متقابل قطر

دولت چاد از دیپلمات‌های قطری خواست در مدت 10 روز خاک این کشور را ترک کنند. چاد، قطر را به سوء استفاده از وضعیت موجود در لیبی و تلاش برای ایجاد بی‌ثباتی متهم کرد.

در واکنش به این اقدام، وزارت امور خارجه قطر روز گذشته (پنج‌شنبه) با متهم کردن دولت چاد به تسلیم شدن در برابر موج باج‌خواهی، به دیپلمات‌های این کشور در دوحه 72 ساعت فرصت داد تا فعالیت خود را متوقف و خاک قطر را ترک کنند.

مسئول رسانه‌ای وزارت امور خارجه قطر گفت: «تصمیم مقام‌های چاد در چارچوب موجی از باج‌خواهی انجام شد که هدف از آن پیوستن این کشور به کشورهای محاصره کننده قطر با مقاصد مشخص است.»