افزایش شکاف در نحوه اجرای برجام میان اروپا و امریکا

امریکایی‌ها اکنون متوجه تغییر فضای بین‌المللی نسبت به ایران شده‌اند و وعده‌های پیدا و پنهان آنها به مسئولان ایرانی مبنی بر اجرای کامل برجام که اخیراً در نشست‌های مجمع عمومی سازمان ملل مورد تأکید قرار گرفته است، از این درک جدید ناشی می‌شود.

کد خبر: ۱۲۳۰۵۵

تاریخ: ۰۶ مهر ۱۳۹۵ - ۰۸:۵۵

روزنامه ایران در یادداشتی به قلم سید جلال ساداتیان،دیپلمات پیشین ایران در انگلیس نوشت:

دستیابی به‌توافق هسته‌ای و اجرایی شدن آن فرصتی را فراهم کرد تا اروپایی‌ها وارد مسیر جدیدی از تعامل سیاسی و اقتصادی با ایران شوند. فضایی که سال‌ها تحت تأثیر سیاست تحریمی واشنگتن به بهانه موضوع هسته‌ای، از آن محروم شده بودند. فدریکا موگرینی و پیش از او هم کاترین اشتون به‌عنوان دو مسئول کنونی و پیشین سیاست خارجی اتحادیه اروپا در حالی که هنوز تکلیف چالش هسته‌ای ایران با قدرت‌های بزرگ جهان به سرانجام نرسیده بود، بر گشوده شدن فصل جدیدی از مناسبات با ایران تأکید ویژه‌ای داشتند. برجام این مسیر تازه را گشود و راه را برای کشورهای بزرگ و کوچک اروپا برای مراوده با ایران در زمینه‌های مختلف هموار کرد و باعث شد تا کشورهای اروپایی سال‌ها پس از فروپاشی ساختار تحریم‌های بین‌المللی رقابتی جدی را برای ورود به بازار اقتصادی ایران آغاز کنند. این در حالی بود که بر خلاف امریکا که حامیان حل اختلاف با تهران در آن کشور در اقلیت بوده، کشورهای اروپایی بر سر احیا و ارتقای رابطه با ایران اجماع نظر داشتند وکلیه نهادهای اجرایی و قانونگذاری کشورهای این حوزه هماهنگی معناداری بر سر مراودات جدید با تهران از خود نشان دادند. نتیجه آنکه اجرای برجام و رفت و آمدهای متقابل مقامات اروپایی و ایرانی که با دستیابی و اجرای برجام همراه بود، نارضایتی امریکایی‌ها را از همسویی هر چه بیشتر ایران و اروپا رقم زد و پیامد خود را در تعلل و اخلال در روند اجرای برجام نشان داد.

این در حالی است که فضای حاکم بر عرصه بین‌المللی که حکم به پایبندی تمام و کمال ایران به تعهداتش در چارچوب برجام داده و کوچک‌ترین نشانی از کوچک‌ترین تخلف آن نداشته، امریکایی‌ها را در کارزار دشمن‌سازی علیه ایران ناکام گذاشته است. یکی از مهم‌ترین دلایل این مسأله به ممنوعیت شرکت‌ها و نهادهای اقتصادی امریکا برای ورود به عرصه اقتصادی ایران باز می‌گردد که باعث شده آنها، بیشترین سود اقتصادی رفع تحریم‌ها را متوجه اروپایی‌ها بدانند. به همین دلیل به طور محسوس و غیر محسوس از همه ابزارها برای کارشکنی در روند اجرای برجام بهره می‌برند. اما این رویکرد واشنگتن در مخالفت با ایران بر خلاف سال‌های گذشته که با اجماع‌سازی علیه ایران همراه بود، مورد اقبال کشورهای اروپایی قرار نگرفته است. چرا که اراده ایران برای حل چالش هسته‌ای به دستیابی به یک توافق مهم بین‌المللی میان هفت کشور منتهی شده و شکست پروسه ایران هراسی و تغییر نگاه جهان را نسبت به خود رقم زده است.

امریکایی‌ها اکنون متوجه تغییر فضای بین‌المللی نسبت به ایران شده‌اند و وعده‌های پیدا و پنهان آنها به مسئولان ایرانی مبنی بر اجرای کامل برجام که اخیراً در نشست‌های مجمع عمومی سازمان ملل مورد تأکید قرار گرفته است، از این درک جدید ناشی می‌شود. درکی که بیش از پیش متوجه این گزاره است که شکاف‌ها بر سر نحوه اجرای برجام میان اروپا و امریکا عمیق‌تر شده و امریکایی‌ها را در سیاست‌های ضد ایرانی تنها‌تر کرده است. اقدام اخیر واشنگتن یعنی صدور مجوز فروش هواپیما از سوی خزانه‌داری امریکا و توصیه جدی‌تر به بانک‌های اروپایی برای مراوده اقتصادی با ایران را باید در راستای تحول این نگاه جست‌و‌جو کرد.